ഇലക്ഷനാണത്രെ ഇലക്ഷൻ!

 

പണ്ടൊക്കെ (എന്നുവച്ചാൽ അത്ര പണ്ടല്ല, പതിനെട്ട് കഴിഞ്ഞിട്ടും വോട്ടൊന്നും ചെയ്യാതെ തേരാപാര നടന്നിരുന്ന കാലം) ഇലക്ഷൻ എന്ന് കേൾക്കുമ്പോഴേ ഒരു നിർവ്വികാരതയായിരുന്നു. വോട്ടേഴ്സ് ഐ.ഡി കാർഡുപോലും ഈ ഇരുപത്തഞ്ചാം വയസ്സുവരെ കൈവശമുണ്ടായിരുന്നില്ല. വേണ്ടാന്ന് വെച്ചിട്ടല്ല, ഇലക്ഷൻ കമ്മീഷൻ തരാത്തതോണ്ടാണ്. സിവിൽ സ്റ്റേഷനിൽ പറയുന്ന സമയത്ത് ചെന്നാലേ വോട്ടേഴ്സ് ഐ.ഡി. കിട്ടുകയൊള്ളൂ എന്നായിരുന്നു ആദ്യത്തെ ഡിമാന്റ്. പാവപ്പെട്ട വൈദ്യവിദ്യാർത്ഥിയായ എനിക്ക് എല്ലാ ദിവസവും ഒഴിവാക്കാനാവാത്ത ക്ലാസ്സും, ജോലിയും ഉണ്ടായിരുന്നത് കൊണ്ട് ആ വഴിക്ക് ചിന്തിക്കുവാനേ കഴിഞ്ഞിരുന്നില്ല. കോളേജിൽ വന്ന് ഫോട്ടം പിടിച്ച്, രണ്ടീസത്തിനുള്ളിൽ കാർഡ് കയ്യിൽ തരും എന്നതായിരുന്നു എന്നെ പോലുള്ള ഹതഭാഗ്യർക്ക് വേണ്ടി ഇലക്ഷൻ കമ്മീഷൻ കണ്ടുപിടിച്ച മറ്റൊരു എളുപ്പപ്പണി. അങ്ങനെ ഞാനും വിജൃംഭിച്ച് ഐ.ഡി. ഉണ്ടാക്കാൻ ചെന്നു. സമയനിഷ്ഠയുടെ കാര്യത്തിൽ നുമ്മ പുലിയാണ്. കമ്മീഷന്റാൾക്കാര് പടമെടുക്കാൻ എത്തുന്നതിനു മുൻപ്, അന്ന് പരീക്ഷയായിട്ടും ഞാൻ എത്തിപ്പെട്ടത് കണ്ടിട്ട് വൈസ് പ്രിൻസിപ്പാൾ വരെ എന്നെ അഭിനന്ദിച്ചു. കോളേജിലെ അരാഷ്ട്രീയരായ മറ്റ് പിള്ളരെയൊക്കെ കണ്ണുരുട്ടി പേടിപ്പിച്ചാണ് ഐ.ഡി എടുക്കാൻ വേണ്ടി നിർബന്ധിച്ചത്, എന്നാൽ ഞാൻ പ്രബുദ്ധത മൂത്ത് സ്വയം തയ്യാറായി വരികയായിരുന്നു. എന്നെപ്പോലെ വൻ രാഷ്ട്രീയ സാക്ഷരത ഉള്ളവരായി എല്ലാവരും മാറട്ടെ എന്നൊക്കെ വൈസ് പ്രി. പബ്ലിക്കായി വച്ചു കാച്ചി. അങ്ങനെ, ഫോട്ടം പിടിച്ച ശേഷം, ജനത്തിയതി ചോദിച്ചപ്പോൾ, 1993-ന് ശേഷം ജനിച്ചവർക്ക് (എന്നുവച്ചാൽ ഒന്നാം വർഷ വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക്) മാത്രമേ ഇത്തരത്തിൽ കാർഡ് കൊടുക്കുകയുള്ളൂ എന്ന് അവര് കട്ടായം പറഞ്ഞു. ഞാനാകട്ടെ, രണ്ടാം വർഷക്കാരിയും. എല്ലാ അരാഷ്ട്രീയക്കാർക്കും കാർഡ് കിട്ടി, എനിക്ക് മാത്രം കിട്ടീല. അങ്ങനെ, എന്റെ രാഷ്ട്രീയ പ്രബുദ്ധത കൊണ്ടുപോയി ചവറ്റു കുട്ടയിലെറിഞ്ഞ് ഞാൻ പരീക്ഷയെഴുതാൻ പോയി.

കാലം പിന്നെയും കടന്നുപോയി. പുസ്തകം-യാത്ര-വിക്കിമീഡിയ-ജോലി എന്നിവയിൽ പെട്ട് നടു നിവർത്താൻ പറ്റാതായി. അവസാനമായി നടന്ന, ഞാൻ വോട്ടു ചെയ്യാത്ത ഇലക്ഷൻ, തദ്ദേശസ്വയംഭരണ സ്ഥാപനങ്ങളിലേക്കുള്ള കഴിഞ്ഞ തിരഞ്ഞെടുപ്പായിരുന്നു. അന്ന് ഞാൻ കോഴിക്കോട് മെഡിക്കൽ കോളേജിൽ ഹൗസ് സർജനായിരുന്നു. ഉന്തും തള്ളും തല്ലുമൊക്കെ വാങ്ങി ക്യാഷ്വാലിറ്റിയിൽ എത്തുന്ന പാർട്ടി പ്രവർത്തകർ ധാരാളമായിരുന്നു. ബോംബ് നിർമ്മിക്കുന്നതിനിടയിൽ അറിയാതെ പൊട്ടി പരിക്കേറ്റ ആളുകളെ വരെ ചികിത്സിച്ചിട്ടുണ്ട്. “ദേ, ഇലക്ഷന്റെ പാട്ടുവണ്ടി പോകുന്നുണ്ട്, ഇപ്പോൾ നടക്കുന്നത് കേന്ദ്രത്തിലേക്കുള്ള തിരഞ്ഞെടുപ്പാണോ, കേരളത്തിലേക്കുള്ള തിരഞ്ഞെടുപ്പാണോ” എന്ന് നിഷ്കളങ്കമായി ചോദിച്ച ഒരു സഹ-പി.ജി ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട്.

ഇലക്ഷൻ പ്രഖ്യാപിച്ച ദിവസം മുതൽ അത് തീരുന്ന വരെയ്ക്കും സംഘട്ടനങ്ങളിൽ പരിക്കേറ്റവരുടെ എണ്ണം മറ്റ് ദിവസങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് താരതമ്യേന കൂടുതലായിരിക്കും. തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ജയിച്ച പാർട്ടിയുടെ അണികൾ പടക്കം പൊട്ടിച്ചും, ബിരിയാണി ഉണ്ടാക്കിയും പൊള്ളലേറ്റ് ക്യാഷ്വാൽറ്റിയിലെത്തും. പാർട്ടി ജയിച്ച സന്തോഷത്തിൽ, കൊടിപിടിച്ച് ഓവർസ്പീഡിൽ ബൈക്കോടിച്ച് പരിക്ക് പറ്റിയവർ വേറെ. മറുപാർട്ടിക്കാരുടെ അടി വാങ്ങിയശേഷം അടിച്ചവരെ കേസിൽ കുടുക്കാനായി ആശുപത്രിയിൽ അഡ്മിഷൻ വേണമേ എന്ന് നിർബന്ധിക്കുന്ന മറ്റുചിലര്. അടിവാങ്ങിയിട്ട്, ക്രൂരമർദ്ദനം നേരിട്ടതായി വരുത്തിത്തീർക്കാൻ ഗ്ലൂക്കോസ് ഡ്രിപ്പിടാൻ നിർബന്ധിക്കുന്ന വേറെ ചിലര്. വിജയാഹ്ലാദ പ്രകടനങ്ങൾക്കിടയിൽ കുഴഞ്ഞ് വീണവര് ചിലര്. ഇത്രയൊക്കെ പേരെ ചികിത്സിക്കുന്ന ഡോക്ടർക്ക് പറഞ്ഞിട്ടുള്ള സാധനമല്ല വോട്ട്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ നേരത്തെ ചവറ്റുകൊട്ടയിലിട്ട ആ പ്രബുദ്ധതെയെ തിരിച്ച് പിടിക്കാനും ശ്രമിച്ചതില്ല.

അങ്ങനെ എം.ബി.ബി.എസ് പാസ്സായി സ്വീഡനിലേക്ക് വലിഞ്ഞ് കേറാൻ തയ്യാറായി നിൽക്കുന്ന കാലം വന്നു. പ്രത്യേകിച്ച് പണിയൊന്നും ഇല്ലാത്തതുകൊണ്ട് ഇന്റർനെറ്റിൽ അപേക്ഷ നൽകി വോട്ടേഴ്സ് ഐ.ഡി. സമ്പാദിച്ചു. ജീവിതത്തിലാദ്യമായി സ്ഥാനാർത്ഥികളെയും, മുന്നണികളെയും കുറിച്ച് മനസിലാക്കാനും ആവശ്യത്തിന് സമയം കിട്ടി. ഇലക്ഷൻ സംബന്ധിച്ച കുറേ വിവരങ്ങൾ വിക്കിപീഡിയയിൽ കയറ്റി. കഴിഞ്ഞ നിയമസഭയിലെ മുഴുവൻ അംഗങ്ങൾക്കും വേണ്ടി വിക്കിപീഡിയ ലേഖനം ഉണ്ടാക്കുന്ന തിരുത്തൽ യജ്ഞം നടത്തി. കലാശക്കൊട്ടിന്റെ സമയത്ത് കൈപ്പമംഗലം എൽ.ഡി.എഫ് സ്ഥാനാർത്ഥിയുടെ പ്രചരണ പരിപാടിയുടെ സമാപനം നേരിട്ട് കണ്ടു. വളരെ ഉത്സാഹിച്ച് ആദ്യ വോട്ട് ചെയ്തു. വോട്ട് ചെയ്തതിന്റെ ഓർമ്മയ്ക്കായി മരം നട്ടു.

 

13235487_1181560148522383_2055119183491914827_o

ഓർമ്മ മരം. വോട്ട് ചെയ്തതിന്റെ ഓർമ്മയ്ക്കായി.

 

ഇലക്ഷൻ ഫലം പുറത്ത് വന്ന ദിവസം മുഴുവൻ സമയവും ടി.വിയിൽ വാർത്തകൾ കേട്ടുകൊണ്ടിരുന്നു. ഇലക്ഷൻ അവലോകനവും, സ്ഥാനാർത്ഥികളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങളുമൊക്കെ ഫേസ്ബുക്ക്/വാട്ട്സാപ്പ് ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ചർച്ച ചെയ്തു. പല ലേഖകരുടെയും ഇലക്ഷൻ സംബന്ധിച്ചുള്ള അവലോകനമൊക്കെ വായിച്ച് തൃപ്തിപ്പെട്ടു. ഇന്നലെ, സത്യപ്രതിജ്ഞയുടെ പ്രസക്തഭാഗങ്ങളും, എറനാട് മണ്ഡലത്തിലെ വിജയാഹ്ലാദ പ്രകടനങ്ങളും കണ്ട് ബോധിച്ചു.

ഈ തുടക്കം മുതൽ അവസാനം വരെ ഇലക്ഷൻ സംഭവവികാസങ്ങൾ ഫോളോ ചെയ്യാൻ കഴിയുന്നതിന്റെ സുഖമുണ്ടല്ലോ, അത് ഒന്നൊന്നര സുഖമാണ്!

പൂച്ചജീവിതം

ഞാനൊരു പൂച്ചസ്നേഹിയാണ്!

എന്നെ അടുത്തറിയുന്നവർക്ക് ഇത് പുതിയ വിവരമൊന്നുമല്ല. പൂച്ചസ്നേഹം തലയ്ക്ക് പിടിച്ചതിന് പലപ്പോഴും സ്നേഹപൂർവ്വം ശകാരിച്ചിട്ടുമുണ്ട്. പഠനാവശ്യത്തിനായി കുഷ്ഠരോഗാശുപത്രിയിൽ പോയപ്പോൾ അവിടെ കണ്ട പൂച്ചയെ താലോലിക്കുന്നത് കണ്ട് കൂട്ടുകാർ മൂക്കത്ത് വിരൽ വച്ചിട്ടുണ്ട്. ഫേസ്ബുക്കിലെ പൂച്ചപ്പോസ്റ്റുകളും, ബ്ലോഗിലെ പൂച്ചവിശേഷങ്ങളും കേട്ട് വേറെ പണിയൊന്നുമില്ലേ എന്ന് ചോദിച്ചവരുണ്ട്. ഓർമ്മ വച്ച കാലം മുതൽ പൂച്ചകളുമായാണ് സഹവാസം എന്നതുകൊണ്ട് ആർക്കും ഇന്നേവരെ എന്റെ പൂച്ചസ്നേഹത്തിൽ വെള്ളം ചേർക്കാൻ കഴിഞ്ഞിട്ടില്ല. എന്നാൽ പൂച്ചകളെ വച്ചുള്ള പല (കു)പ്രസിദ്ധമായ പരീക്ഷണങ്ങളും ഞാൻ നടത്തി നോക്കിയിട്ടുമുണ്ട്. ചത്ത പൂച്ചകൾ സംസാരിക്കാറില്ലാത്തതുകൊണ്ട് എന്റെ പരീക്ഷണ-ക്രൂരതകൾ ലോകമറിയുന്നില്ല എന്നാണ് ദോഷൈകദൃക്കുകളുടെ വാദം. എന്നാൽ പൂച്ചകളെ വേദനിപ്പിക്കുന്ന പരീക്ഷണങ്ങൾ ഒന്നും നടത്തിയിട്ടില്ല എന്ന് ഞാന്. പിടിക്കപ്പെടുന്നത് വരെ ഹിറ്റ്ലറും ഇങ്ങനെയൊക്കെത്തന്നെയാണ് പറഞ്ഞിരുന്നതെന്ന് അവര്.

 

466719_591943124150758_653872341_o

സിൽസിയോടൊപ്പം. കോഴിക്കോട് കുഷ്ഠരോഗാശുപത്രിയിൽ നിന്ന്.

 

എന്റെ ഗവേഷണ ചോദ്യങ്ങൾ ഇത്തരത്തിലുള്ളവയാണ്. പൂച്ചയ്ക്ക് പച്ചമീനാണോ ഉണക്കമീനാണോ കൂടുതൽ ഇഷ്ടം? പച്ചമീനുകളിൽ തന്നെ അയലയാണോ മത്തിയാണോ കൂടുതൽ ഇഷ്ടം? മത്തിയുടെ തന്നെ തലയാണോ വാലാണോ കൂടുതലിഷ്ടം? രണ്ട് മീറ്റർ നീളമുള്ള വരയുടെ ഒരറ്റത്ത് മത്തിയുടെ തല വയ്ക്കുന്നു. മറ്റേയറ്റത്ത് വാൽ ഭാഗവും. എന്നിട്ട് നടുക്ക് പൂച്ചയെ നിർത്തുന്നു. ഏത് ഭാഗത്തേക്കാണ് പൂച്ച ആദ്യം പോകുന്നത് എന്ന് നോക്കുന്നു (കൺസ്ട്രക്ട് വാലിഡിറ്റി ഇല്ല എന്നൊന്നും പറഞ്ഞ് വരരുത്. എന്റെ ഗവേഷണം, എന്റെ രീതി. പീർ റിവ്യൂ ആവശ്യമില്ല). അങ്ങനെ മൂന്നാല് പൂച്ചകളെ വച്ച് പലതവണ ഈ ടെസ്റ്റ് നടത്തുന്നു. വളരെ ചെറിയ സാമ്പിൾ സൈസിൽ നടത്തിയ ഈ പഠനങ്ങളിൽ നിന്ന് മനസിലാവുന്നത് പൂച്ചകളുടെ ഇഷ്ടവിഭവം പച്ച മത്തിയുടെ തലയാണെന്നതാണ്. 

എത്ര ഉയരത്തിൽ നിന്നു വരെ പൂച്ച നാലുകാലിൽ വീഴാൻ തയ്യാറാവും എന്നറിയാനാണ് അടുത്ത പഠനം. പൂച്ചയെയും കയ്യിലെടുത്ത് വീടിന്റെ പുറകു വശത്ത് ചാരി വച്ചിരിക്കുന്ന കോണി കയറുന്നു. രണ്ട് സ്റ്റെപ്പ് കയറിയ ശേഷം അവിടെത്തന്നെ നിൽക്കുന്നു. നാലഞ്ച് സെക്കന്റിനുള്ളിൽ തന്നെ പൂച്ച കുതറിച്ചാടി താഴെ നാലുകാലിൽ ലാന്റ് ചെയ്യുന്നു. അടുത്തദിവസം ഇതേ പൂച്ചയെയും കൊണ്ട് നാലാമത്തെ കോണിപ്പടിയിൽ കയറി നിൽക്കുന്നു. “ഇതൊക്കെ എത്ര കണ്ടതാ” എന്ന ആത്മഗതത്തോടുകൂടി പൂച്ച വീണ്ടും ചാടുന്നു. അടുത്ത ദിവസം രണ്ട് സ്റ്റെപ്പുകൾ അധികം കയറുന്നു. പത്ത് സ്റ്റെപ്പ് കയറിയ ദിവസം പൂച്ച താഴോട്ട് ചാടാതെ എന്റെ ഡ്രസ്സിൽ അള്ളിപ്പിടിക്കുന്നു. ഈ സ്റ്റെപ്പിൽ നിന്നും താഴോട്ടുള്ള വെർട്ടിക്കൽ ഹൈറ്റ് ഞാൻ രേഖപ്പെടുത്തുന്നു. ഇങ്ങനെ പോകുന്നു എന്റെ ഗവേഷണ താല്പര്യങ്ങൾ. 

ചെറുപ്പത്തിൽ ഞാൻ മീൻകറിയിൽ നിന്നും മീനെടുത്ത് ആരും കാണാതെ പൂച്ചകൾക്ക് കൊടുക്കാറുണ്ടായിരുന്നെന്ന് വിശ്വസിനീയമായ സ്രോതസ്സുകളിൽ നിന്നും റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. ഞാൻ പൂച്ചകളെ സ്വന്തം ബെഡ്ഡിൽ കൊണ്ടുപോയി കിടത്തുമായിരുന്നു എന്നും പറയുന്നുണ്ട്. (അതേ സ്രോതസ്സുകൾ തന്നെ ഞാൻ പൂച്ചയെ തൊഴിച്ചതായും പറയുന്നുണ്ട്, അത് നിങ്ങൾ കാര്യമായി എടുക്കേണ്ടതില്ല). തെളിവിനായി താഴെ ഒരു പടം കൊടുക്കുന്നു.

 

Untitled-17

കുറിഞ്ഞിയോടൊപ്പം മൂന്ന് വയസ്സുള്ള ഞാൻ

 

പ്രായമേറി വന്നതോടെ പൂച്ചയെ കൂടപ്പിറപ്പായി കൊണ്ട് നടക്കുന്ന ശീലം ഉപേക്ഷിച്ചു. പൂച്ച തോഴനും സഹചാരിയും മാത്രമായി മാറി. പല സ്ഥലങ്ങളിലായി മാറി താമസിച്ചപ്പോഴും ആ പരിസരങ്ങളിലുള്ള പൂച്ചകളെ ‘വളച്ചെടുത്ത്’ സ്വന്തം ആളാക്കി മാറ്റി കൂടെ കൊണ്ടുനടക്കുമായിരുന്നു. അപ്പോഴും പരീക്ഷണ നിരീക്ഷണങ്ങൾ തുടർന്നു പോന്നു. കൂടുതൽ ശാസ്ത്രീയവും, സൂക്ഷ്മവുമായ പരീക്ഷണങ്ങളിലേക്ക് മാറി എന്ന് മാത്രം. പരീക്ഷണമൊക്കെ പൂച്ചരോമത്തിൽ ചെയ്ത് നോക്കിയിട്ടുണ്ട്. ക്രമേണ ഹോട്ടലിൽ പോയി ഭക്ഷണം കഴിച്ചതിനു ശേഷം ബാക്കി വരുന്ന ഭക്ഷണമൊക്കെ പൂച്ചകൾക്ക് വേണ്ടി പൊതിഞ്ഞ് വീട്ടിലെത്തിക്കാൻ തുടങ്ങി. മീൻകടയിൽ നിന്നും പൂച്ചകൾക്കായി പ്രത്യേകം മീൻ തലയും, മീൻ അവശിഷ്ടങ്ങളുമൊക്കെ ഞാൻ വാങ്ങാൻ തുടങ്ങി. പൂച്ച മരിച്ച ദിവസം കരച്ചിൽ മഹാമഹം നടത്തുന്ന ചടങ്ങൊക്കെ പയ്യെപ്പയ്യെ ഇല്ലാതായി. പൂച്ചയുടെ പിറന്നാൾ ആഘോഷിക്കുന്നതൊക്കെ നിർത്തി. ഇതിനിടയിൽ ഒരുപാട് പൂച്ചകൾ എന്റെ കൂടെ വന്നു. ഓരോ പൂച്ചയ്ക്കും വ്യത്യസ്ഥ സ്വഭാവങ്ങളാണുള്ളതെന്ന് മനസിലാക്കി. അംഗപരിമിതരായ പൂച്ചകളോടും, നിസ്സഹായരായ പൂച്ചക്കുഞ്ഞുങ്ങളോടും പ്രത്യേക സ്നേഹമൊക്കെ തോന്നിത്തുടങ്ങി. വീട്ടിലേക്ക് കയറുമ്പോൾ ഉടനെ കാലും കയ്യും നക്കിത്തോർത്തിത്തരുന്ന പീലു മുതൽ പുറത്തിറങ്ങിയാൽ കഴിയാവുന്ന അത്രയും ദൂരം പിന്തുടരുന്ന പുഷ്കു വരെ എന്റെ സുഹൃത്തുക്കളായി. 

 

 

പൂച്ചസ്നേഹത്തിൽ വലിയ വഴിത്തിരിവുണ്ടാക്കിത്തന്നത് ഭർത്താവ് അൻവറാണ്. പ്രേമിച്ച് നടന്നിരുന്ന കാലത്ത് പൂച്ചസ്നേഹം പരിശോധിക്കാനുള്ള താത്വിക ചോദ്യങ്ങളൊക്കെ ഞാൻ പരോക്ഷമായി ചോദിക്കും. അൻവർ എല്ലാത്തിനും തൃപ്തികരമായ ഉത്തരങ്ങൾ തരും. അൻവർ ഐ.ഐ.ടി യിൽ പഠിക്കുന്ന കാലത്ത്, സ്വന്തം ഹോസ്റ്റൽ റൂമിന് തൊട്ടടുത്ത് പ്രാവുകൾ കൂടുകൂട്ടിയതും, ദുർഗന്ധം സഹിച്ചുകൊണ്ടും അവരെ ഭക്ഷണം കൊടുത്ത് വളർത്തിയതുമൊക്കെ കേട്ടപ്പോൾ എന്റെ കണ്ണ് നിറഞ്ഞു പോയി. വീട്ടിൽ സ്ഥിരമായി വരുന്ന നായയെ ഭക്ഷണം കൊടുത്ത് വളർത്തിയ കഥയും കൂടി കേട്ടപ്പോൾ ഞാൻ മുടിഞ്ഞ അൻവർ ഫാനായി മാറി.

എത്രയൊക്കെ പൂച്ചസ്നേഹം ഉള്ളിലുണ്ടെങ്കിലും ഞാൻ പൂച്ചയ്ക്ക് വിലകൂടിയ ഭക്ഷണമൊന്നും വാങ്ങിക്കൊടുക്കാറുണ്ടായിരുന്നില്ല. അൻവർ ഒരു മടിയുമില്ലാതെ ഷവർമ്മയും, അയക്കൂറ പൊരിച്ചതുമൊക്കെ പൂച്ചയുമായി ഷെയർ ചെയ്യുന്നത് കണ്ട് ഞാൻ ആകെ വല്ലാതായി. അൻവർ സ്വീഡനിലെ പെറ്റ് ഷോപ്പുകളിൽ കയറിയിറങ്ങി പൂച്ചയ്ക്ക് കൊറിക്കാനുള്ള ബിസ്കറ്റ് വാങ്ങി നാട്ടിലേക്കയച്ചു തന്നിരുന്നു. പൂച്ചബിസ്കറ്റ് സ്വയം അകത്താക്കാനുള്ള മോട്ടിവേഷൻ ഉണ്ടായിട്ടും, അൻവറിനെ മനസിൽ ധ്യാനിച്ച്, മുഴുവനും പൂച്ചയ്ക്ക് തന്നെ കൊടുത്തുതീർത്തൂ. പൂച്ചയുടെ അവകാശങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കപ്പെടേണ്ടതാണെന്നും, ചെളി പുരണ്ട പാത്രത്തിൽ പൂച്ചയ്ക്ക് ഭക്ഷണം സെർവ് ചെയ്യരുതെന്നും അൻവർ വാദിച്ചു. ഞാൻ അച്ചാർ കഴിക്കുന്ന പാത്രം അങ്ങനെ അൻവർ പൂച്ചപ്ലേറ്റാക്കി മാറ്റി. ഞങ്ങൾ കിടക്കുന്ന മുറിയുടെ പിന്നിലുള്ള സ്ഥലത്തിന്റെ പട്ടയവും, കിടന്നുറങ്ങാൻ ഒരു പെട്ടിയും അൻവർ പിങ്കുവിന് നൽകി. അങ്ങനെ അൻവർ പൂച്ചകളുടെ കൺകണ്ട ദൈവമായി. പീലു ദിവസേന മൂന്ന് നേരം അൻവറിനെ നക്കിത്തുടയ്ക്കാൻ വരാൻ തുടങ്ങി. നല്ല ജീവിതസാഹചര്യങ്ങൾ നിങ്ങളുടെ അവകാശമാണെന്നും, നിങ്ങൾക്ക് നിഷേധിക്കപ്പെട്ട അവകാശങ്ങൾ താൻ തിരിച്ചു തരുന്നെന്ന് മാത്രമേ ഉള്ളൂ എന്നും, അതുകൊണ്ട് തന്നോട് പ്രത്യേക വിധേയത്വമൊന്നും കാണിക്കേണ്ടതില്ലെന്നും അൻവർ പൂച്ചകളെ ഉദ്ബോധിപ്പിച്ചു. പൂച്ചപരിപാലനത്തിൽ ഞാൻ ഇടതുപക്ഷമാണെങ്കിൽ, അൻവർ വിപ്ലവകാരിയാണെന്ന് തെളിയിച്ചു. 

 

IMG_20160505_111107

പൂച്ചബിസ്ക്കറ്റിന്റെ ഒഴിഞ്ഞ ടിന്നിനോടൊപ്പം പീലു. ഒഴിഞ്ഞ ടിന്നുകൾ ഇപ്പോൾ പൂച്ചയ്ക്ക് വെള്ളം കൊടുക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു

 

ജീവിതം അല്പം കൂടി സിസ്റ്റമാറ്റിക്കായത് അൻവറിന്റെ കൂടെ കൂടിയതിൽ പിന്നെയാണ്. പൂച്ചകൾക്കായി പുതിയ നേമിങ് സിസ്റ്റം (പേരിടൽ രീതി) ഗവേഷകനും പ്രോഗ്രാമറുമായ അൻവർ അവതരിപ്പിച്ചു. വഴിയിൽ കൂടെ പോകുന്ന പൂച്ചകൾക്കൊക്കെ വെറുതേ പുതിയ പേര് കണ്ടുപിടിച്ച് മെനക്കെടേണ്ടതില്ലെന്നും, പൂച്ച സുഹൃത്താകുന്നതുവരെ അതിനെ പൂച്ച-0 എന്ന് വിളിച്ചാൽ മതിയെന്നും അൻവർ ഉപദേശിച്ചു. അത്ര വലിയ അടുപ്പമൊന്നുമില്ലാത്ത പൂച്ചകളെ പൂച്ച-1, പൂച്ച-2 എന്നിങ്ങനെ വിളിച്ചാൽ മതിയെന്നും, താല്പര്യമുണ്ടെങ്കിൽ ഡെസിമൽ സിസ്റ്റം ഒഴിവാക്കി ബൈനറിയിൽ നമ്പറിങ് നടത്താമെന്നുമൊക്കെ പറഞ്ഞുതന്നു.

അങ്ങനെ ഒരു ദിവസം അൻവർ സ്വീഡനിലേക്ക് തിരിച്ചുപോയി. റെസിഡൻസ് പെർമിറ്റ് ഉടനെ ശരിയാവാത്തതിനാൽ ഞാൻ നാട്ടിൽ ബാക്കിയായി. പിങ്കുവിന്റെ പണ്ടത്തെ വാസസ്ഥലമായ മച്ചിൻ പുറത്തേക്ക് തന്നെ ഞാൻ കണ്ണുരുട്ടി തിരിച്ച് പറഞ്ഞയച്ചു. പൂച്ചബിസ്കറ്റ് തീർന്നതോടെ ഇവർ മത്തിത്തലയും, കോഴിവേസ്റ്റും തിന്ന് ജീവിക്കാൻ തുടങ്ങി. എന്നാലും അൻവറിന്റെ പ്രേരണയുടെ പുറത്ത് വല്ലപ്പോഴുമൊക്കെ പൊരിച്ച മീനിന്റെ കഷ്ണവും, പ്ലം കേക്കുമൊക്കെ കൊടുക്കാൻ തുടങ്ങി. 

സ്വീഡനിൽ ചെന്നിട്ട് ഒരു പൂച്ചയെ ദത്തെടുക്കണോ എന്ന ചോദ്യമാണിപ്പോൾ അവശേഷിക്കുന്നത്. ഈ വിഷയത്തിൽ ഇടതുപക്ഷക്കാരിയും വിപ്ലവകാരിയും തമ്മിൽ പ്രഥമദൃഷ്ട്യാ അകൽച്ചയിലാണ്. അന്തർധാര സജീവമാവാതിരുന്നാൽ ഒരു സ്വീഡിഷ് പൂച്ച കൂടി ഞങ്ങളുടെ കയ്യിൽ നിന്നും രക്ഷപെട്ടേനേ!

 

വാൽക്കഷ്ണം : ഇത് കേട്ടപാടെ വീട്ടുപരിസരത്ത് നിന്നും നിങ്ങൾ ചവിട്ടി പുറത്താക്കിയ പൂച്ചയെ ദത്തെടുക്കൊമോ എന്നും ചോദിച്ച് ഇങ്ങോട്ട് വരരുത്. അവരവരുടെ ചുറ്റുപാടുകളിൽ വളരുന്ന മൃഗങ്ങളെ സംരക്ഷിക്കേണ്ട ബാധ്യത അവരവർക്കു തന്നെയാണെന്ന് വിശ്വസിക്കുന്നു. വൈക്കം മുഹമ്മദ് ബഷീർ പറഞ്ഞതുപോലെ ഭൂമി എല്ലാവരുടേതുമാണ്. 

 

 

 

 

വെന്റിലേറ്ററിൽ നിന്ന് ജീവിതത്തിലേക്ക്

 

രമേശിനെ (പേര് സാങ്കല്പികം) ഞാൻ ആദ്യമായി കാണുന്നത് ഓർത്തോപീഡിക്സ് ക്യാഷ്വാലിറ്റിയിൽ വച്ചാണ്. ഞാൻ ഹൗസ് സർജനായി* ഓർത്തോപീഡിക്സ് വിഭാഗത്തിൽ ജോലി ചെയ്യുന്ന കാലം. ദൃക്സാക്ഷിയുടെ മൊഴി പ്രകാരം, റോഡരികിൽ മുറിവേറ്റ് ചോരയൊലിച്ച നിലയിലാണ് രമേശിനെ കണ്ടെത്തിയത്. നേരെ മെഡിക്കൽ കോളേജ് ആശുപത്രിയിലെത്തിക്കുകയായിരുന്നു. മറ്റ് രണ്ട് രോഗികളെ ഓപ്പറേഷനു കൊണ്ടുപോകാൻ തയ്യാറാക്കി  നിർത്തിയിരിക്കുന്ന സമയത്താണ് രമേശ് എത്തുന്നത്. സുമാർ രാത്രി 8 മണി സമയമായിട്ടുണ്ടാകും. ക്യാഷ്വാലിറ്റി ഡ്യൂട്ടിയായതുകൊണ്ട് എനിക്ക് 24 മണിക്കൂറും ജോലിയെടുക്കണം. രമേശിനെ കൊണ്ടുവന്നവർക്കൊന്നും അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേരറിയില്ല. അവരുടെ നാട്ടിലെ മീൻ മാർക്കറ്റിന്റെ പിന്നിലുള്ള പണിതീരാത്ത കെട്ടിടത്തിൽ താമസക്കാരനായ തമിഴനാണെന്നേ അവർക്കറിയൂ. മെഡിക്കോ ലീഗൽ കേസാണെന്നതിനാൽ, രോഗിയെപ്പറ്റി അറിയാവുന്നത്ര വിവരങ്ങൾ ഓ.പി. ടിക്കറ്റിൽ രേഖപ്പെടുത്തി. പോാക്കറ്റിൽ നിന്ന് കിട്ടിയ ഫോണിൽ തിരഞ്ഞ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുത്ത ബന്ധുക്കളെയാരെയെങ്കിലും വിളിച്ചു വരുത്താൻ ഉപദേശിച്ചു. വലത്തെ കാലിന്റെ തുടയെല്ലിൽ പൊട്ടുണ്ട്. ഭാഗ്യത്തിന് ഓപ്പൺ ഫ്രാക്ചർ അല്ല. കാലിലും കയ്യിലും പലയിടത്തായി ചെറിയ മുറിവുകളിൽ നിന്നും ചോരയൊലിക്കുന്നുണ്ട്. ഉടനെ പ്ലാസ്റ്റർ ചെയ്യണമെന്നും, എമർജൻസിയായി ഓപ്പറേഷൻ ആവശ്യമില്ലെന്നും, എന്നാൽ അഡ്മിറ്റ് ആവണമെന്നും പി.ജി ഡോക്ടർ രമേശിന്റെ കൂടെ വന്നവരെ പറഞ്ഞു മനസിലാക്കി. തലയ്ക്കും, വയറിനും, സുഷ്മുനയ്ക്കും, നെഞ്ചിൻകൂടിനും കുഴപ്പമൊന്നുമില്ലെന്നത് ഒന്നുകൂടി പി.ജി. ഡോക്ടർ തീർച്ചപ്പെടുത്തി. എക്സ്-റേ എടുത്ത് മറ്റ് എല്ലുകൾക്കൊന്നും പൊട്ടലില്ല എന്ന് തീർച്ചപ്പെടുത്തി.

പ്ലാസ്റ്റർ റൂമിൽ കയറ്റി, പ്ലാസ്റ്റർ ചെയ്ത്, തുന്നേണ്ട മുറിവുകൾ തുന്നിയശേഷം, രമേശിനെ ഒബ്സർവേഷൻ റൂമിൽ കിടത്തി. ‘കിടത്തി’ എന്നൊക്കെ അലങ്കാരത്തിനു പറയുന്നതാണ്. രമേശിന്റെ ട്രോളി, രോഗികളുടെ തിക്കും തിരക്കുമുള്ള ഒബ്സർവേഷൻ റൂമിലേക്ക് തള്ളി വച്ചു എന്ന് പറയുന്നതാകും ശരി. മുറിവ് തുന്നുമ്പോൾ പാതി ബോധമുള്ള അവസ്ഥയിലായിരുന്ന രമേശ് നിർത്താതെ പിച്ചും, പേയും പറയുന്നുണ്ട്. ഇടയ്ക്ക് കയ്യുയർത്തി എന്റെ ശരീരത്തിൽ പിടിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നുണ്ട്. മദ്യത്തിന്റെയും വിയർപ്പിന്റെയും ദുഷിച്ച ഗന്ധം മൂക്കിലേക്ക് ഇടിച്ചു കയറുന്നുമുണ്ട്. രമേശിനെ അടക്കി നിർത്താനായി, അദ്ദേഹത്തിന്റെ  കൂടെ വന്ന ആളെ പ്ലാസ്റ്റർ റൂമിലേക്ക് കയറ്റി. രണ്ട് മിനിറ്റ് ഉള്ളിൽ നിന്നപ്പോൾ ദേഹാസ്വാസ്ഥ്യം അനുഭവപ്പെട്ടതുകൊണ്ട് അയാളെ പുറത്തേക്ക് തന്നെ പറഞ്ഞയയ്ക്കേണ്ടി വന്നു. കുറച്ചധികം കഷ്ടപ്പെട്ടിട്ടാണെങ്കിലും ഞാൻ ഏൽപ്പിച്ച പണി കൃത്യമായി ചെയ്തു എന്ന് വരുത്തി.

ഓർത്തോപീഡിക്സ് വാർഡിൽ ഒരേസമയം സ്ത്രീകളും പുരുഷന്മാരുമായി ഏതാണ്ട് 60 രോഗികളെങ്കിലും ഉണ്ടാകും. അടുത്ത രണ്ട് ദിവസത്തേക്ക് എനിക്ക് രമേശും അതിലൊരാൾ മാത്രമായിരുന്നു. തമിഴ്നാട്ടിൽ നിന്നും അദ്ദേഹത്തിന്റെ അച്ഛനമ്മമ്മാർ എത്തിയിട്ടുണ്ട് എന്ന് വാർഡിലെ സിസ്റ്റർ പറഞ്ഞിരുന്നു. തമിഴ്നാട് സ്വദേശിയായതുകൊണ്ട് കേരള സർക്കാറിന്റെ ആരോഗ്യ ഇൻഷൂറൻസ് പോലെയുള്ള ആനുകൂല്യങ്ങളൊന്നും രമേശിന് ഇല്ല. രമേശിന്റെ സ്ഥിതി മെച്ചപ്പെട്ടു വരികയായിരുന്നെന്നാണ് ഡോക്ടർമാർ എല്ലാവരും കരുതിയിരുന്നത്. ഫാറ്റ് എംബോളിസം ഉണ്ടാകും വരെ.

എല്ലുകൾക്കുള്ളിൽ മജ്ജയും കൊഴുപ്പുമാണുള്ളത്. എല്ലുകൾക്ക് ക്ഷതം സംഭവിച്ചാൽ, വളരെ അപൂർവ്വമായി ഈ കൊഴുപ്പ് രക്തത്തിൽ പ്രവേശിക്കുകയും, ചെറിയ രക്തക്കുഴലുകളായ ക്യാപ്പില്ലറികളിൽ ബ്ലോക്ക് സൃഷ്ടിക്കുകയും ചെയ്യും. ഈ അവസ്ഥയെയാണ് ഫാറ്റ് എംബോളിസം എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. ഇത്തരം ബ്ലോക്കുകൾ ശ്വാസകോശത്തിലാണ് സംഭവിക്കുന്നതെങ്കിൽ ശ്വാസതടസ്സം സംഭവിച്ച് രോഗി ഉടനടി മരണപ്പെടാം. അപൂർവ്വമായി മാത്രമേ എംബോളിസം സംഭവിക്കാറുള്ളെങ്കിലും, ഇത് മൂലമുള്ള മരണനിരക്ക് വളരെ അധികമാണ്. (ഹൗസ് എം.ഡി എന്ന ഇംഗ്ലിഷ് സീരിയലിൽ, ‘ഹെൽപ്പ് മി‘ എന്ന എപ്പിസോഡിൽ ഹന്ന എന്ന രോഗി ഫാറ്റ് എംബോളിസം മൂലം മരണപ്പെടുന്നത് കാണിക്കുന്നുണ്ട്.)

മൂന്നാം ദിവസം രാവിലെ, സഹ-ഹൗസ് സർജന്റെ ഫോൺ വിളി കേട്ടാണ് ഞാൻ ഉണർന്നത്. രമേശ് ശ്വാസം കിട്ടാതെ അത്യാസന്ന നിലയിലായതുകൊണ്ട് വേഗം വരണം എന്ന് പറയാനായിരുന്നു വിളിച്ചിരുന്നത്. ബാഗ്-മാസ്ക് വെന്റിലേഷൻ കൊടുത്തുകൊണ്ടാണ് രമേശിന്റെ ഓക്സിജൻ സാച്ചുറേഷൻ 70-ൽ താഴാതെ നിലനിർത്തിക്കൊണ്ടിരുന്നത്. ബാഗ്, മാസ്ക് എന്നൊക്കെ കേൾക്കുമ്പോൾ ഇത് വലിയ സംഭവമാണെന്നൊന്നും വിചാരിക്കരുത്. താഴെക്കാണുന്ന ചിത്രത്തിൽ ഉള്ള സാധനമാണ് ബാഗ്-ആന്റ്-മാസ്ക്. ഇതിലെ ചുവപ്പ് സാധനം മിനിറ്റിൽ 12 തവണ ഞെക്കിക്കൊടുത്താണ് രോഗിയുടെ രക്തത്തിലെ ഓക്സിജനളവ് കൂട്ടുന്നത്.

 

ballon_ventilation_1

ബാഗ്-വാല്വ്-മാസ്ക് അഥവാ ആംബു ബാഗ്. കടപ്പാട്: വിക്കിമീഡിയ കോമൺസ്

 

ഫാറ്റ് എംബോളിസം സ്ഥിതീകരിക്കാനും, മറ്റ് അവയവങ്ങളുടെ പ്രവർത്തനം പഠിക്കാനും വേണ്ടി ഉടനെ തന്നെ ടെസ്റ്റുകൾ നടത്തി. പെട്ടെന്ന്, ഓക്സിജൻ സാച്ചുറേഷൻ താഴ്ന്ന് 35 വരെയൊക്കെ എത്തി. ഉടനടി വെന്റിലേറ്റർ സഹായം കൊടുത്തില്ലെങ്കിൽ രോഗി രക്ഷപെടില്ല. മെഡിസിൻ ക്യാഷ്വാലിറ്റിയിലെ വെന്റിലേറ്ററുകൾ മുഴുവനും ഉപയോഗത്തിലാണ് എന്നതുകൊണ്ട് രോഗിയെ സ്വീകരിക്കാൻ മെഡിസിൻ വിഭാഗം തയ്യാറായില്ല. സർജറി ഡിപ്പാർട്ട്മെന്റിന്റെ വെന്റിലേറ്ററിൽ പ്രവേശിപ്പിച്ചാൽ, രോഗിയെ മെഡിസിനിലെ ഒരു ഡോക്ടർ ദിവസവും വന്ന് നോക്കിക്കോളാം എന്ന ധാരണയുടെ പുറത്ത് ഞങ്ങൾ രമേശിനെ സർജറി വിഭാഗത്തിന്റെ വെന്റിലേറ്ററിൽ പ്രവേശിപ്പിച്ചു. രമേശിന്റെ ടെസ്റ്റ് റിസൾട്ടുകൾ ഭൂരിഭാഗവും ഫാറ്റ് എംബോളിസമാണെന്ന് രോഗകാരണം എന്ന് തെളിയിക്കും വിധത്തിലുള്ളതായിരുന്നു.

രോഗി സർജറി വിഭാഗത്തിന്റെ വെന്റിലേറ്ററിലായാൽ ഒരു പ്രശ്നമുണ്ട്. രോഗിക്കല്ല, ഹൗസ് സർജനാണ് പ്രശ്നം. 24 മണിക്കൂറും ഒരു ഹൗസ് സർജൻ വെന്റിലേറ്ററിലുള്ള രോഗിയോടൊപ്പം ഉണ്ടാവണം എന്നാണ് അലിഖിത നിയമം. വെന്റിലേറ്റർ വച്ചിരിക്കുന്ന മുറി പ്രത്യേകം ക്യാബിനിനകത്താണെന്നും, ഐ.സി.യു ഡ്യൂട്ടി ചെയ്യുന്ന നേഴ്സിങ് സ്റ്റാഫ് എണ്ണത്തിൽ കുറവായതുകൊണ്ട് അവർക്ക് വെന്റിലേറ്ററിലുള്ള രോഗിയെ മുഴുവൻ സമയവും പരിചരിക്കാനാവില്ല എന്നതാണ് ഈ നിയമമുണ്ടാവാനുള്ള കാരണം. അങ്ങനെ മൂന്ന് ഹൗസ് സർജന്മാരുള്ള ഞങ്ങളുടെ വിഭാഗത്തിൽ, 8 മണിക്കൂർ വീതമുള്ള ഷിഫ്റ്റുകളിലായി വെന്റിലേറ്ററിൽ രമേശിനു കാവലിരിക്കാൻ ഞങ്ങൾ തീരുമാനിച്ചു. വാർഡിലും, ഓപ്പറേഷൻ തിയേറ്ററിലും, ക്യാഷ്വാലിറ്റിയിലുമുള്ള (അ)സാധാരണ ജോലിക്ക് പുറമെയാണിത്.

ആദ്യ 8 മണിക്കൂർ ഷിഫ്റ്റ് കഴിഞ്ഞപ്പോൾ തന്നെ കൂടെയുള്ള ഒരു ഹൗസ് സർജൻ ജോലിഭാരം സഹിക്കാനാവാതെ ലീവെടുത്ത് പോയി. ബാക്കിയുള്ളത് ഞങ്ങൾ രണ്ട് പേർ മാത്രം. ഞങ്ങൾ ഒരു ദിവസം 12 മണിക്കൂർ വാർഡിൽ ഡ്യൂട്ടി എടുത്ത ശേഷം, മറ്റേ 12 മണിക്കൂർ വെന്റിലേറ്ററിൽ രമേശിനൊപ്പം ഇരിക്കണം. രമേശിന്റെ അവസ്ഥ ഭേദപ്പെട്ട് വെന്റിലേറ്ററിൽ നിന്ന് ഇറക്കുന്നത് വരേയ്ക്കും ഇതായിരിക്കും ഞങ്ങളുടെ ഷെഡ്യൂൾ. ഇടയ്ക്ക് കുളിക്കാനും, കഴിക്കാനുമൊക്കെ പോകണമെങ്കിൽ ഡ്യൂട്ടി നേഴ്സിനെ രോഗിയെ ഏൽപ്പിച്ച ശേഷം പെട്ടെന്ന് തിരിച്ചുവരണം. ഹോസ്പിറ്റലിനു പുറത്ത് ഒരു ലോകമുണ്ടെന്നതൊക്കെ മറന്ന കാലമായിരുന്നു അത്. രമേശ് വെന്റിലേറ്ററിലായിരുന്ന ആ ഒരാഴ്ചക്കാലം ഞാനും സഹ-ഹൗസ് സർജനും സൂര്യപ്രകാശം കണ്ടിട്ടില്ല. ഡ്യൂട്ടിക്കിടയിൽ പലതവണ ഉറങ്ങിപ്പോകും. ഒരുപാട് നേരം ഉറങ്ങിയാൽ പ്രശ്നമാകുമെന്നതുകൊണ്ട് മൂന്ന് മണിക്കൂർ ഇടവേളയിൽ അലാറം വയ്ക്കും. ഞെട്ടിയെഴുന്നേറ്റ് രമേശിന് കുഴപ്പമൊന്നുമില്ല എന്ന് ഉറപ്പിക്കും. വീണ്ടും ഉറക്കത്തിലേക്ക് വഴുതിവീഴും.

രമേശിനെ കാണാനായി അദ്ദേഹത്തിന്റെ അമ്മയും, അച്ഛനും, ജ്യേഷ്ഠനും ദിവസം മൂന്ന് വട്ടം ഐ.സി.യുവിലേക്ക് വരുമായിരുന്നു. എനിക്ക് തമിഴും, അവർക്ക് മലയാളവും തീരെ അറിയില്ല. എന്നിട്ടും, രമേശിന്റെ അവസ്ഥ ഗുരുതരമാണ്, കൂടുതൽ ശ്രദ്ധ വേണം എന്നൊക്കെ ഞാൻ അറിയാവുന്ന പോലെ പറഞ്ഞു കൊടുത്തുകൊണ്ടിരുന്നു. രമേശിന് ഇന്നെങ്ങനെയുണ്ട് എന്ന് അമ്മ എല്ലാ നേരവും ചോദിക്കും. ഭേദപ്പെട്ട് വരുന്നുണ്ടെന്ന് പറഞ്ഞാൽ കടവുളൈയെ വിളിച്ച് നന്ദി പറയും. മോശപ്പെട്ടു എന്ന് പറഞ്ഞാൽ വാവിട്ട് കരയും. ഐ.സി.യുവിന് മുൻപിൽ പായയിട്ടാണ് മൂന്നുപേരും ഇരിക്കുന്നത്. കിടന്നുറങ്ങുന്നതും അവിടെ തന്നെ. ഞാൻ ഐ.സി.യുവിൽ നിന്ന് പുറത്തിറങ്ങുമ്പോഴും, അകത്ത് കയറുമ്പോഴും ഉടനെ ബഹുമാനത്തോടെ എഴുന്നേറ്റ് നിൽക്കും. ചിലപ്പോൾ എന്തെങ്കിലും ആവശ്യത്തിന് ഇവരെ വിളിച്ചു വരുത്തേണ്ടി വരുമ്പോൾ ആരെയും കാണില്ല. ഇവരെ തേടി നടക്കുന്നത് പ്രായോഗികമല്ലാത്തതുകൊണ്ട് രമേശിന്റെ അച്ഛന്റെ ഫോൺ നമ്പർ വാങ്ങിവച്ചു. ഒന്ന് രണ്ട് പ്രാവശ്യം ഇവരെ കാണാതായപ്പോൾ ഫോണിൽ വിളിച്ചാണ് ഐ.സി.യുവിലേക്ക് വരുത്തിച്ചത്. 

മധുരൈക്കടുത്തുള്ള ഒരു ചെറിയ ഗ്രാമത്തിലാണ് രമേശിന്റെ കുടുംബം താമസിക്കുന്നത്. എല്ലാവരും കൃഷിപ്പണിക്കാരാണ്. ചെറിയ തോതിൽ പച്ചക്കറി കച്ചവടവുമുണ്ട്. തുച്ഛമായ വരുമാനമേ ലഭിക്കുന്നുള്ളൂ. രമേശ് നാട്ടിൽ വരുമ്പോഴൊക്കെ പണം കൊടുക്കാറുണ്ട്. ഇവരെല്ലാവരും അമ്മയുടെ (ജയലളിത) ഭക്തരാണ്. രമേശിന്റെ അപകടവാർത്തയറിഞ്ഞപ്പോൾ കയ്യിലുള്ളതും കടം വാങ്ങിയതുമായ 3000 രൂപയുമായാണ്  കേരളത്തിലേക്ക് വണ്ടികയറിയത്. ഇത്ര കുറവ് പണം കൊണ്ട് എന്താവാൻ? അനുകമ്പ തോന്നിയ മറ്റ് രോഗികൾ കുറച്ചൊക്കെ പണം കൊടുത്ത് സഹായിക്കുന്നുണ്ട്. അടുത്തുള്ള അമ്പലത്തിൽ പോയപ്പോൾ ഒരാൾ 500 രൂപ കൊടുത്ത് സഹായിച്ചു. ദിവസവും കഞ്ഞി സൗജന്യമായി കിട്ടുന്നുണ്ട്.

വെന്റിലേറ്ററിൽ കിടന്ന ഒരാഴ്ച കാലയളവിൽ രമേശിന്റെ തൊണ്ടയിലുള്ള ശ്വാസക്കുഴൽ രണ്ട് തവണ പുറത്തുചാടി. ഒരിക്കൽ ചുമച്ചപ്പോൾ കുഴൽ പുറത്ത് ചാടിയതാണെങ്കിൽ, മറ്റൊരിക്കൽ വിഭ്രാന്തിയിൽ രമേശ് തന്നെ വലിച്ച് പുറത്തിടുകയായിരുന്നു. അന്ന് ഉടനടി ക്യാഷ്വാലിറ്റിയിൽ നിന്നും എമർജൻസി മെഡിസിൻ ഡോക്ടറെ കൊണ്ടുവന്ന് റീ-ഇൻട്യുബേറ്റ് ചെയ്യിക്കുകയായിരുന്നു. രമേശിന്റെ സ്ഥിതി മെച്ചപ്പെട്ടു വന്നപ്പോൾ ഈ ട്യൂബ് മാറ്റാനും, വായിലൂടെ ചെറിയ രീതിയിൽ ദ്രാവക ഭക്ഷണം കൊടുക്കാനും നിർദ്ദേശം കിട്ടി. കുറേ ദിവസങ്ങൾക്കു ശേഷമാണ് ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നതെന്നതുകൊണ്ട് ആദ്യം വളരെ കുറച്ച് മാത്രം ഭക്ഷണം കൊടുത്ത്, ക്രമേണ അളവ് കൂട്ടിക്കൊണ്ട് വരികയാണ് ചെയ്യുക. രമേശിനു കൊടുക്കാനായി ഒരു ഗ്ലാസ് ജ്യൂസ് വാങ്ങിക്കൊണ്ടുവരാൻ സഹ-ഹൗസ് സർജൻ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അച്ഛനോട് പറഞ്ഞു. തങ്ങൾ വിദ്യാഭ്യാസമില്ലാത്തവരാണെന്നും, എന്താണ് വാങ്ങേണ്ടതെന്ന് എഴുതി തരണമെന്നുമായി ആ അച്ഛൻ. രാത്രിയാണ് സമയം. എല്ലാ തരം ജ്യൂസും അപ്പോൾ കിട്ടാൻ സാധ്യത ഇല്ലാത്തതുകൊണ്ട് ഏതെങ്കിലും ഒരു ജ്യൂസെങ്കിലും കൊണ്ടുവന്നോട്ടേ എന്ന് വിചാരിച്ച് സഹ-ഹൗസ് സർജൻ ഇങ്ങനെ എഴുതിക്കൊടുത്തു:

Juiceഅല്പസമയം കഴിഞ്ഞ് വന്ന അച്ഛൻ, ഒന്നിനു പകരം നാലു കൂട്ടം ജ്യൂസുമായാണ് തിരിച്ചുവന്നത്! എല്ലാത്തിനും കൂടി 350 രൂപയും കൊടുത്തത്രേ. വാങ്ങിയതിലെ ഏതെങ്കിലും ഒരു ജ്യൂസ് മാത്രം അര ഗ്ലാസ് കൊടുത്താൽ മതിയെന്ന് നിർദ്ദേശിച്ചിട്ട്, സഹ-ഹൗസ് സർജൻ വാർഡിലേക്ക് പോയി. അടുത്ത ഷിഫ്റ്റിൽ ഐ.സി.യുവിലെത്തിയ ഞാൻ ഞെട്ടി. നാലു ഗ്ലാസ് ജ്യൂസ് മുഴുവനും രമേശിനെ കുടിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു! മകൻ വിശക്കുന്നുണ്ടെന്ന് പറഞ്ഞപ്പോൾ രമേശിന്റെ അമ്മ സ്നേഹത്തോടെ നാലു ഗ്ലാസ് ജ്യൂസും കുടിപ്പിച്ചതാണത്രെ. ഇനി എന്തു വേണമെങ്കിലും സംഭവിക്കാം എന്നതുകൊണ്ട് ജാഗരൂകത കൈവെടിയാതെ അന്ന് രാത്രി രമേശിനു കൂട്ടിരുന്നു. എങ്കിലും പേടിച്ചതൊന്നും സംഭവിച്ചില്ലെന്ന് മാത്രമല്ല, പിറ്റേ ദിവസം മുതൽ രമേശ് കഞ്ഞി കുടിക്കാനും തുടങ്ങി. സുഖമായതിനു ശേഷം രമേശിനെ വാർഡിലേക്ക് മാറ്റി. 

പിന്നീടൊരിക്കൽ ഹോസ്പിറ്റലിൽ വച്ച് തന്നെ രമേശിനെയും അച്ഛനെയും കണ്ടു. ആദ്യം എനിക്ക് മനസിലായില്ലെങ്കിലും പറഞ്ഞു വന്നപ്പോൾ ആളെ പിടി കിട്ടി. ഫോളോ അപ്പ് വിസിറ്റിനു വന്നതായിരുന്നു അവർ. നല്ല പുരോഗതിയുണ്ടെന്നു പറഞ്ഞു.

ഇപ്പോൾ ഇത് എഴുതാൻ കാരണം, രമേശിന്റെ അച്ഛൻ കഴിഞ്ഞ ദിവസം എന്നെ ഫോണിൽ വിളിച്ചു. അറിയാവുന്ന കുറച്ച് തമിഴ് വച്ച്, രമേശിന്റെ ജ്യേഷ്ഠന്റെ കല്യാണത്തിന് എന്നെ ക്ഷണിക്കാനാണ് വിളിച്ചത് എന്ന് ഞാൻ മനസിലാക്കി. മംഗളങ്ങൾ ആശംസിച്ചു.

(2015 നവംബർ മാസം എഴുതിയ അനുഭവക്കുറിപ്പ്)

*പഠനത്തിന്റെ ഭാഗമായി ഒരു വർഷം സീനിയർ ഡോക്ടർമാരുടെ മേൽനോട്ടത്തിൽ ചികിത്സ നടത്തുന്ന  ജൂനിയർ ഡോക്ടർ

 

ഹലോ, വാഷിങ്ടൺ!

 

“താനിപ്പോൾ എവിടാ?,” ഫേസ്ബുക്കിൽ പിങ് ചെയ്ത അത്ര പരിചയമൊന്നുമില്ലാത്ത ഒരു സുഹൃത്തിന്റേതാണ് ചോദ്യം.

 

“ഞാൻ..ഞാൻ കഴിഞ്ഞ ആഴ്ച ഇന്ത്യയിലുണ്ടാർന്നു,” സത്യസന്ധമായി ഞാൻ ഉത്തരം പറഞ്ഞു.

 

“ഇന്ത്യയോ..അതുശരി. ഇപ്പോൾ അങ്ങ് അമേരിക്കയിലായിരിക്കുമല്യോ?”

 

അതെ എന്നായിരുന്നു എന്റെ ഉത്തരം. കാരണം ഞാനപ്പോൾ ശരിക്കും അമേരിക്കയിലായിരുന്നു. കൃത്യമായി പറഞ്ഞാൽ വാഷിങ്ടൺ ഡി.സിയിലെ ഡ്യുപോണ്ട് സർക്കിളിൽ. കഴിക്കാൻ വല്ലതും കിട്ടുമോ എന്ന് അന്വേഷിച്ചിറങ്ങിയപ്പോഴാണ് ഈ പരിചയക്കുറവുള്ള സുഹൃത്ത് ഫേസ്ബുക്കിൽ മെസേജിടുന്നത്. (അപ്പപ്പോൾ മറുപടി പറഞ്ഞിരുന്ന ആ കാലമൊക്കെ കഴിഞ്ഞു. ഇപ്പോൾ സൗകര്യമുള്ളപ്പോൾ മാത്രമേ മെസേജുകൾക്ക് റിപ്ലൈ കൊടുക്കാറുള്ളൂ)

വാഷിങ്ടണിൽ ഞാനെത്തിയത് സ്വതന്ത്രവിജ്ഞാന സംരംഭങ്ങളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന സ്ത്രീകളുടെ കോൺഫറൻസായ അഡാ ക്യാമ്പിൽ പങ്കെടുക്കാനാണ്. അന്ന് ഇന്നത്തെപ്പോലെ ഒരുപാട് യാത്രചെയ്തുള്ള പരിചയമൊന്നുമില്ല. കൂടയുള്ളത് വിക്കിമാനിയയിൽ പങ്കെടുക്കാൻ വന്ന വിശ്വേട്ടനും. വിശ്വേട്ടൻ എന്നത്തെയും പോലെ നല്ല ഫോമിലായിരുന്നു. ‘അമേരിക്ക വലിയ സംഭവമാണ്, ഇമ്മിഗ്രേറ്റ് ചെയ്യാൻ പറ്റിയ കണ്ട്രി ആണ്, എനിക്ക് തിരിച്ചു പോകാനേ തോന്നില്ല’ എന്നൊക്കെ പറഞ്ഞുകൊണ്ടിരുന്നു. കോൺഫറൻസ് വിസയുമായി വന്ന ഞങ്ങളുടെ ഈ പറച്ചിൽ കസ്റ്റംസ് ഓഫീസർ കേട്ടിരുന്നെങ്കിൽ ഞങ്ങളെ രണ്ടിനേം അടുത്ത വണ്ടിക്ക് നാട്ടിലേക്ക് കേറ്റിവിട്ടേനെ. വർഷം 2012 ആണ്. ഡിങ്കന്റെ മഹത്വം ബോധ്യപ്പെട്ടിട്ടില്ലാതിരുന്ന കാലമായതുകൊണ്ട് ബാക്കിയുള്ള എല്ലാ ദൈവങ്ങളെയും വിളിച്ച് പ്രാർത്ഥിച്ചു. അവസാനം, പ്രാർത്ഥനയ്ക്ക് ഫലമുണ്ടായി. ക്വ്യൂവിൽ പിന്നിലായിരുന്നത് കൊണ്ട് വിശ്വേട്ടൻ എന്റെയൊപ്പം എത്തിയില്ല. ചില്ലുകൂട്ടിലിരിക്കുന്ന മദാമ്മച്ചേച്ചി ‘നാട്ടിൽ നിന്നും കുറ്റിയും പറിച്ച് അമേരിക്കയിൽ സ്ഥിരതാമസമാക്കാൻ വേണ്ടി വന്നതാണോ ബ്ലഡി ഫൂൾ’ എന്ന് ചോദിച്ചതുമില്ല. ആറു മാസത്തെ സ്റ്റേയും, സീലും പതിച്ചു തന്ന് അപ്രത്തേക്ക് കടത്തിവിട്ടു.

വെൽക്കം റ്റു അമേരിക്ക. നൈസ് റ്റു മീറ്റ് ജ്യോതിസേട്ടൻ (ജ്യോതിസ്+ഏട്ടൻ).

അറൈവൽ ഹാളിൽ ജ്യോതിസേട്ടനുണ്ട്. വിക്കിമീഡിയയിൽ സ്റ്റെവാർഡും, മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ അഡ്മിനുമാണ് ജ്യോതിസേട്ടൻ. ആദ്യമായാണ് പുള്ളിയെ കാണാൻ പോകുന്നത്. ഐപാഡിൽ വിക്കിപീഡിയയുടെ ഗ്ലോബ് എംബ്ലം കാണിച്ചാണ് ജ്യോതിസേട്ടൻ ഇര പിടിക്കുന്നത്. ഞാൻ വന്ന് നോക്കിയപ്പോഴേക്കും എംബ്ലം കണ്ട വേറെയും കുറേ വിക്കിപീഡിയക്കാര് ജ്യോതിസേട്ടന്റെ കൂടെ കൂടിയിട്ടുണ്ട്. വിശ്വേട്ടൻ എന്ന സ്പെഷ്യൽ ഗസ്റ്റിനെ കൊണ്ടുപോകാൻ വേണ്ടി പുള്ളിയുടെ ഒരു പഴയകാല സുഹൃത്ത് ലോറിയും വിളിച്ച് എത്തിയിട്ടുണ്ട്. വിക്കിപീഡിയക്കാരെയൊക്കെ ലോറിയിലേക്ക് കയറ്റി വിട്ട്, എഡാ ക്യാമ്പർ ആയ ഞാനും, അമേരിക്കക്കാരനായ ജ്യോതിസേട്ടനും, ഇറാൻകാരനും ഇസ്ലാമിക തീവ്രവാദിയുമല്ലാത്ത ഷഹീദിനെ കാത്ത് ഇരിപ്പായി (സ്വദേശം ഇറാനാണെങ്കിൽ, താൻ തീവ്രവാദിയല്ല എന്ന് തെളിയിക്കേണ്ട burden of proof  ഇറാൻകാരനു തന്നെയാണ്. ഇത്തവണത്തേക്ക് മാത്രം ആ ബർഡൻ ഞാൻ ഏറ്റെടുക്കുന്നു).

അര മണിക്കൂറിനകം ഷഹീദ് സ്റ്റൈലായിട്ട് വന്നു. ജ്യോതിസേട്ടൻ ഞങ്ങളെ രണ്ടാളെയും അവരവരുടെ ഹോട്ടലുകളിലേക്ക് കൊണ്ടുവിട്ടു. വണ്ടിയിലിരുന്ന സമയം മുഴുവനും ഷഹീദ് ഇറാനെയും അവിടത്തെ കരിനിയമങ്ങളെയും തെറിവിളിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. കുറച്ചൊക്കെ മയത്തിൽ ആകാമെന്നും, ഇറാൻ കുറച്ചൊക്കെ മോശപ്പെട്ട രാജ്യമാണെങ്കിലും, ഇത്രയ്ക്കങ്ങട് മോശമല്ല എന്ന് ഇറാനെപ്പറ്റി ഒരു ചുക്കും അറിയാത്ത ഞാനും ജ്യോതിസേട്ടനും പറഞ്ഞുകൊണ്ടിരുന്നു. പക്ഷെ ഇറാനിൽ വളരെ ഭംഗിയുള്ള സ്ഥലങ്ങളുണ്ടെന്നും, അവിടത്തെ ആളുകളൊക്കെ സുന്ദരന്മാരുമാണെന്ന് ഷഹീദ് പറഞ്ഞപ്പോൾ, ഞങ്ങൾ മലയാളികളുടെ ദേശസ്നേഹം ഉണർന്നു. ‘കേരളത്തിനു മുന്നിലൊക്കെ ഇറാൻ മുട്ടുകുത്തി നിൽക്കുമെടോ തീവ്രവാദീ’ എന്നൊക്കെ പറയാനാണ് തോന്നിയതെങ്കിലും വളരെ തന്ത്രപൂർവ്വം ഭാഷയ്ക്കൊരു മയം വരുത്തി കേരളവും ഭംഗിയുള്ള സ്ഥലമാണെന്നൊക്കെ പറഞ്ഞു നോക്കി.

കൊച്ചു കുട്ടിയായ എനിക്ക് ഹോട്ടലിൽ ചെക്ക് ഇൻ ചെയ്യാൻ അറിയില്ല എന്ന് അനുമാനിച്ച ജ്യോതിസേട്ടൻ, എന്നെയും കൂട്ടി ഹോട്ടലിലെത്തി. അപ്പോഴാണ് എനിക്ക് വേണ്ടി ഗൂഗിൾ റൂം ബുക്ക് ചെയ്ത ക്രെഡിറ്റ് കാർഡ് എക്സ്പയർ ആയതാണ് എന്ന നഗ്ന സത്യം റിസപ്ഷനിസ്റ്റ് പറയുന്നത്. ജ്യോതിസേട്ടൻ അപ്പോൾ തന്നെ സ്വന്തം ക്രെഡിറ്റ് കാർഡ് എടുത്ത് കൊടുത്തു. ഗൂഗിളിന്റെ ട്രാവൽ ഏജൻസിയിലേക്ക് വിളിച്ച് ഞാനും സംസാരിച്ചു. അപ്പോൾ തന്നെ ഏജൻസി ഇടപെട്ട് കാർഡ് പ്രശ്നം പരിഹരിച്ചു.

 

100_5665.JPG

ഞാൻ താമസിച്ച ഹോട്ടൽ

 

അങ്ങനെ ഹോട്ടലിലെത്തി. മുറിയുടെ ലുക്ക് കണ്ട് ഞെട്ടി. ഒരു മിനി ലൈബ്രറി വരെ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത് കണ്ട് കണ്ണ് നിറഞ്ഞുപോയി. ചുവരിൽ ധാരാളം പെയിന്റിങ്ങുകളുമുണ്ട്. നുള്ളി നോക്കിയപ്പോൾ വേദനയുണ്ട്. ഭാഗ്യം. സ്വപ്നമല്ല. പിന്നീട് മനസിലാക്കിയത് 1835-ലാണ് ഈ ഹോട്ടൽ പണികഴിപ്പിച്ചതെന്നാണ്. അന്നുള്ള പോലെത്തന്നെ മുറികളുടെ അകത്തളം നിലനിർത്തിയിട്ടുണ്ടെന്നാണ് ഹോട്ടലുകാരുടെ അവകാശവാദം.  ഹോട്ടലിനു ചുറ്റും 1800-കളിൽ പണികഴിപ്പിച്ച സ്വകാര്യ വസതികളുമുണ്ട്. ആദ്യം പണികഴിപ്പിച്ചത് 1800-കളിൽ ആണെങ്കിലും കാലാനുസൃതമായ മാറ്റങ്ങൾ എന്തായാലും വരുത്തിക്കാണണം. ഇവിടന്ന് വൈറ്റ് ഹൗസിലേക്ക് നടക്കാനുള്ള ദൂരമേ ഉള്ളൂ. എന്നു വച്ച് നേരെ നടന്നങ്ങ് കയറിയാൽ പിന്നെ പുറം ലോകം കാണേണ്ടിവരില്ല എന്നായിരുന്നു ധാരണ. അതുകൊണ്ടു തന്നെ അങ്ങട് പോയതുമില്ല. പിന്നീട്, കൂടെയുള്ള ചിലരൊക്കെ വൈറ്റ് ഹൗസിനു മുന്നിൽ നിന്ന് ചിത്രമെടുത്ത് ഫേസ്ബുക്കിലിട്ടപ്പോഴാണ് നഷ്ടബോധം വന്നത്.

 

100_5643.JPG

ഹോട്ടൽ റൂമിന്റെ അകത്തളം. (കണ്ണ് നിറയുന്നുണ്ടോ?)

 

രാവിലത്തെ ഭക്ഷണം ഹോട്ടലിൽ തന്നെയുള്ള റെസ്റ്ററെണ്ടിലായിരുന്നു. ഭക്ഷണം ഫ്രീ ആണെങ്കിലും 0.00 ഡോളറിന്റെ ബില്ല് അടിച്ചു കിട്ടും. നമ്മൾ ടിപ്പ് കൊടുക്കാതെ പോകാതിരിക്കാനുള്ള ടെക്നിക് ആണിത്. ഒരു ഡോളർ ടിപ്പും വച്ച് എഡാ ക്യാമ്പ് നടക്കുന്ന വാഷിങ്ടൺ പോസ്റ്റിന്റെ ഓഫീസിലേക്ക് വച്ചടിച്ചു. അവിടെ വച്ച് സംഭവിച്ചതെല്ലാം ദേ ഇവിടെ ഉണ്ട്.

അങ്ങനെ എഡാ ക്യാമ്പിനു ശേഷം വാഷിങ്ടണിൽ തെണ്ടിത്തിരിയാൻ ആകെ കിട്ടിയത് ഒരു ദിവസമാണ്. വിശ്വേട്ടനടക്കമുള്ള മലയാളി പുലികളൊക്കെ വിക്കിമാനിയക്ക് പോയതുകൊണ്ട് ഒറ്റയ്ക്ക് പോകൽ മാത്രമേ നിവൃത്തിയുള്ളൂ. ഹോട്ടലിൽ നിന്നും ഒരു മാപ്പും (map) സംഘടിപ്പിച്ച് ടാസ്കി വിളിച്ച് നേരെ ലിങ്കൺ മെമ്മോറിയലിലേക്ക് വച്ചടിച്ചു. അവിടെ എത്തിയപ്പോൾ എനിക്ക് പെരുത്ത് സന്തോഷമായി. കാരണമെന്തെന്നോ? മാപ്പിൽ കാണിക്കുന്ന പോലെ പ്രധാന ടൂറിസ്റ്റ് കേന്ദ്രങ്ങളൊക്കെ രണ്ട് മൈൽ ചുറ്റളവിൽ ആണുള്ളത്. വൈകുന്നേരത്തിനുള്ളിൽ എല്ലായിടത്തും കയറിയിറങ്ങി തീർക്കുകയെങ്കിലും വേണമെന്ന് ഉറപ്പിച്ചു. ലീവ് കിട്ടിയ ഹൗസ് സർജനെപ്പോലെ ഞാൻ തുള്ളിച്ചാടി.

 

100_5749.JPG

ലിങ്കണും ഞാനും. ഇങ്ങേർ ഇത്ര വലിയ സംഭവമാണെന്ന് നേരിട്ട് കണ്ടപ്പോഴാണ് മനസിലായത്.

 

തൊട്ടടുത്ത് തന്നെ ജഫേഴ്സൺ മെമ്മോറിയലും, യുദ്ധ സ്മാരകങ്ങളും, വാഷിങ്ടൺ സ്തൂപവുമൊക്കെ ഉണ്ട്. എല്ലായിടത്തും ഓടിക്കേറി എന്ന് വരുത്തി. തുരുതുരാ ചിത്രങ്ങളുമെടുത്തു.

 

 

എല്ലാം കഴിഞ്ഞപ്പോഴേക്കും ഉച്ചയായി. വഴിയിലുള്ള ഫുഡ് ട്രക്കിൽ നിന്നും ഹോട്ട് ഡോഗ് വാങ്ങി കഴിച്ചു. അടുത്തുള്ള ഗിഫ്റ്റ് ഷോപ്പിൽ നിന്ന് കുറച്ച് ഷോപ്പിങ്ങും ചെയ്തു. പിന്നീട് പോയത് സ്മിത്സോണിയൻ ന്യാച്ചുറൽ ഹിസ്റ്ററി മ്യൂസിയത്തിലേക്കാണ്. നാലാൾ പൊക്കമുണ്ട് ഇവിടുത്തെ വൂളി മാമ്മത്തിന്റെ പ്രതിമയ്ക്ക്. ഗലാക്കാ മരതകവും, ഹോപ്പ് ഡയമണ്ടും ഇവിടെയാണുള്ളത്. മ്യൂസിയം കാണാൻ വന്നവരിൽ അധികവും സ്കൂൾ വിദ്യാർത്ഥികളും അവരുടെ ടീച്ചർമാരുമാണ്. ഓരോ എക്സിബിറ്റും കാണിച്ച് കൊടുത്ത് വിശദമായി തന്നെ പറഞ്ഞു കൊടുക്കുന്ന ടീച്ചർമാർ. വർത്തമാനം പറഞ്ഞതിന് തല്ലു വാങ്ങിയിരുന്ന സ്വന്തം കുട്ടിക്കാലം ഓർത്തുപോയി. മ്യൂസിയത്തിൽ ഗവേഷണത്തിനുള്ള സൗകര്യവുമുണ്ട്.

 

 

അതിനുശേഷം എയർ ആന്റ് സ്പേസ് മ്യൂസിയത്തിലും, അമേരിക്കൻ ഹിസ്റ്ററി മ്യൂസിയത്തിലും കയറി എന്ന് വരുത്തി. അഞ്ച് മണിക്ക് ഫോട്ടോഷൂട്ട് ഉണ്ടായിരുന്നതുകൊണ്ട് വേഗം വഴിയിൽ കണ്ട ടാക്സി പിടിച്ച് വിക്കിമാനിയ നടക്കുന്ന മാർവിൻ സെന്ററിലെത്തി. അവിടെ ഫോട്ടോ എടുക്കാനുള്ള എല്ലാ സന്നാഹങ്ങളുമായി ആഡം നോവക്ക് കാത്തിരിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. ഫോട്ടോ എടുക്കുമ്പോൾ എന്നെ ചിരിപ്പിക്കാൻ വേണ്ടി ജ്യോതിസേട്ടനെയും ഏർപ്പാടാക്കി.

 

640px-Netha_Hussain-925

ആഡം നോവക്ക് എടുത്ത പടം. സി.സി-ബൈ-എസ്.എ. വിക്കിമീഡിയ കോമൺസ്.

 

അങ്ങനെ, നാട്ടിലേക്ക് തിരിച്ചു പോകാൻ സമയമായി. ഷൂട്ട് ഒക്കെ കഴിഞ്ഞ് സമയം കുറേ ആയതുകൊണ്ട് ജ്യോതിസേട്ടൻ സ്പീഡിൽ വണ്ടി വിട്ടു. ഭാഗ്യത്തിന് ഫ്ലൈറ്റ് പോകുന്നതിനു ഒന്നര മണിക്കൂർ മുൻപ് തന്നെ എയർപോർട്ടിൽ എത്താൻ പറ്റി. ഖത്തർ എയർവേസിന്റെ ഫ്ലൈറ്റിലുള്ള അമേരിക്കൻ യാത്രയെപ്പറ്റി ഇവിടെ എഴുതിയിട്ടുണ്ട്. വാഷിങ്ടൺ മുഴുവനായി കാണണമെങ്കിൽ ദിവസങ്ങളോ, മാസങ്ങൾ തന്നെയോ വേണ്ടി വന്നേക്കാം. കുറച്ച് കാശൊക്കെ ഉണ്ടാക്കിയ ശേഷം ഭർത്താവിനേം കൂട്ടി ഒന്നുകൂടി പോകണം എന്ന് ആഗ്രഹമുണ്ട്. നടക്കുമോന്നറിയില്ല.

 

മഞ്ഞുമലകൾ മാടിവിളിക്കുമ്പോൾ

ടെഡ് എന്ന് ചുരുക്കപ്പേരുള്ള ടെക്നോളജി, എന്റർടെയിന്മെന്റ്, ഡിസൈൻ എന്ന സംഘടനയാണ് എന്നെ കാനഡയിലെ വിസ്ലറിൽ നടക്കുന്ന ടെഡ്-ആക്ടീവ് സമ്മിറ്റിലേക്ക് ക്ഷണിച്ചത്. ആതിധ്യ മര്യാദയുടെ കാര്യത്തിൽ കാനഡ മുൻപന്തിയിലാണെന്ന് പണ്ടേ കേട്ടറിവുണ്ടായിരുന്നു. ഇത് ശരിവയ്ക്കാനെന്നപോലെ, കനേഡിയൻ എംബസ്സി എനിക്ക്  ഒരാഴ്ചയ്ക്കുള്ളിൽ തന്നെ ബിസിനസ് വിസ അനുവദിച്ചു തന്നു. ഈ വിസ ഉപയോഗിച്ച് ആറു വർഷത്തിനുള്ളിൽ എത്ര പ്രാവശ്യം വേണമെങ്കിലും കാനഡ സന്ദർശിക്കാനാവും.

യാത്രയ്ക്ക് തയ്യാറെടുക്കുമ്പോൾ തന്നെ കോൺഫറൻസ് സംഘാടകർ, കട്ടിയുള്ള ജാക്കറ്റും, വിസ്താരമുള്ള കുടയും, കയ്യുറകളും, മഞ്ഞിനിണങ്ങുന്ന ഷൂസും കരുതണമെന്ന് അറിയിച്ചിരുന്നു. ഈ നിർദ്ദേശങ്ങൾ കേട്ടതുകൊണ്ടാണോ എന്നറിയില്ല, കാനഡയെക്കുറിച്ചുള്ള എന്റെ സങ്കല്പങ്ങളിൽ മഞ്ഞ് പുതച്ച മലകളും, വിജനമായ തടാകതീരങ്ങളും, ഇടതൂർന്നു നിൽക്കുന്ന മരങ്ങളും മാത്രമായിരുന്നു.

 

16870583641_86ecc75408_z

വിസ്ലറിലേക്ക് സ്വാഗതം! കടപ്പാട്: ടെഡ് കോൺഫറൻസസ്. സി.സി-ബൈ-എൻ.സി. ഫ്ലിക്കർ.

 

ടെഡ് കോൺഫറൻസിൽ മലയാളത്തെ പ്രതിനിധീകരിച്ചാണ് ഞാൻ പങ്കെടുത്തത്. ടെഡ് പുറത്തിറക്കുന്ന പ്രഭാഷണങ്ങൾ മലയാളത്തിലേക്കു തർജ്ജമ ചെയ്യുന്നതിനു മേൽനോട്ടം വഹിക്കുക, വിക്കിമീഡിയയും ടെഡും തമ്മിലുള്ള സഹപ്രവർത്തനം സാധ്യമാക്കുക എന്നിവയായിരുന്നു എന്റെ ജോലി. സന്നദ്ധ സേവനമായി ഈ ജോലിയിൽ ഏർപ്പെട്ടുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതിനാലാണ് കാനഡയിലെ വിസ്ലറിൽ നടക്കുന്ന ഈ സമ്മേളനത്തിന് എന്നെ ക്ഷണിച്ചത്.

വിസ്ലറിന് ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള വിമാനത്താവളം വാൻകൂവറിലാണ്. ഇവിടെ വിമാനമിറങ്ങിയതിനു ശേഷം മൂന്ന് മണിക്കൂറോളം റോഡ് മാർഗ്ഗം സഞ്ചരിച്ചാലേ വിസ്ലറിലെത്താനാകൂ. പാക്കിസ്താൻ സ്വദേശി ഉമറും, ദുബായ് സ്വദേശി സനായുമായിരുന്നു എന്റെ സഹയാത്രികർ. ഉർദുവിന് ഹിന്ദിയോടുള്ള സമാനതകളെക്കുറിച്ചും, ഇന്റിക് ഭാഷകൾ ഡിജിറ്റൽ യുഗത്തിൽ നേരിടുന്ന വെല്ലുവിളികളെക്കുറിച്ചും ഞങ്ങൾ ഏറെനേരം സംസാരിച്ചു. വഴിയരികിൽ കണ്ട തടാകങ്ങളുടെയും, കാടിന്റെയും ഭംഗി ആസ്വദിച്ചുകൊണ്ടായിരുന്നു ഞങ്ങളുടെ കാർയാത്ര.

വിസ്ലറിൽ വർഷത്തിന്റെ ഏറിയഭാഗവും 10 ഡിഗ്രിയിൽ താഴെയാണ് താപനില. കമ്പിളി വസ്ത്രങ്ങൾ കരുതണമെന്ന് സംഘാടകർ പറഞ്ഞതിന്റെ സാംഗത്യം കാറിൽ നിന്നിറങ്ങിയപ്പോൾ മനസിലായി. എല്ലു കോച്ചുന്ന തണുപ്പ്. ഇടയ്ക്കിടെ തണുത്ത കാറ്റും വീശുന്നുണ്ട്. ബ്ലാക്ക് കൂംബ് എന്ന മലനിരകളുടെ താഴ്വാരത്താണ് ഞങ്ങൾക്ക് താമസസൗകര്യം ഒരുക്കിയിരിക്കുന്ന ഹിൽട്ടൺ ഹോട്ടൽ. 

പിറ്റേ ദിവസം പ്രഭാതഭക്ഷണത്തിനായി പുറത്തിറങ്ങിയപ്പോൾ കണ്ടത് ഒരുപറ്റം കുട്ടികൾ ബ്ലാക്ക്കൂംബ് മലനിരകൾക്ക് താഴെ വരി നിൽക്കുന്നതാണ്. കുറഞ്ഞത് 200 കുട്ടികളെങ്കിലും സ്കേറ്റിങ് ബോർഡോ, സ്കീയിങ് ഷൂസോ കയ്യിലേന്തി വരിയിലുണ്ട്. ഇവരെല്ലാം സ്കീയിങോ, സ്കേറ്റിങോ പഠിക്കാനായി കാനഡയുടെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്നും വിസ്ലറിലേക്ക് എത്തിച്ചേർന്നതാണെന്ന് പിന്നീട് അറിയാൻ കഴിഞ്ഞു. മഞ്ഞുകാല പർവ്വത വിനോദങ്ങൾ പഠിപ്പിക്കുന്ന ഒട്ടേറെ അക്കാദമികളും വിസ്ലറിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്. വളരെച്ചെറിയ ഗ്രാമമാണെങ്കിലും വിസ്ലർ ജനനിബിഡമാകുന്നത് വാരാന്ത്യങ്ങളിൽ സ്കീയിങ് സ്കൂളുകൾ തുറന്നു പ്രവർത്തിക്കുമ്പോഴാണ്.

 

DSC_0090

പ്രഭാതത്തിൽ വിസ്ലറിലെ തിരക്ക്

 

കോൺഫറൻസിന്റെ ആദ്യ ദിവസം ഭാഷാസമ്മേളനമായിരുന്നു. ടെഡിന്റെ സഹസംരംഭമായ ‘ഓപ്പൺ ട്രാൻസ്ലേഷൻ പ്രൊജക്ടിനെക്കുറിച്ചായിരുന്നു ചർച്ച. തർജ്ജമ ദുഷ്കരമായ വാക്കുകൾ, ഭാഷാ ടൈപ്പിങ് നേരിടുന്ന വെല്ലുവിളികൾ, ഭാഷാ സമൂഹവും സന്നദ്ധസേവക പ്രാതിനിധ്യവും എന്നിങ്ങനെ നാനാവിധ വിഷയങ്ങളിൽ ചർച്ചകൾ അരങ്ങേറി. പരിപാടി സമാപിച്ചത് തീക്കൂനയ്ക്ക് ചുറ്റുമിരുന്നുള്ള വിരുന്നു സൽക്കാരത്തോടെയാണ്.

വിസ്ലറിൽ വരുന്നവർ ബ്ലാക്ക്കൂംബ് പർവ്വതം കയറാതെ തിരിച്ചു പോകാറില്ല. ഗോണ്ടൊല എന്ന റോപ്പ്-വേ കാറുകളിലാണ് മല കയറുക. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും നീളമേറിയ താങ്ങുകാലുകളില്ലാത്ത റോപ്പ്-വേ കാറുകൾ എന്ന ഖ്യാതി ബ്ലാക്ക്കൂംബിലെ ഗോണ്ടൊലകൾക്ക് സ്വന്തം. കാറുകൾക്കകത്ത് നല്ല തണുപ്പായിരുന്നതുകൊണ്ട് പുതയ്ക്കാൻ കമ്പിളിപ്പുതപ്പും, കുടിക്കാൻ ചൂടു കാപ്പിയും കിട്ടും. സഞ്ചാരികൾക്കിടയിൽ ഡോക്ടർമാർ ഉണ്ടെങ്കിൽ സെൽഫ്-ഐഡന്റിഫൈ ചെയ്യുന്നത് അധികൃതർ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നു. മറ്റ് യാത്രക്കാർക്ക് ഗോണ്ടൊലയിൽ വച്ചോ, മലമുകളിലെത്തിയശേഷമോ ആരോഗ്യപ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടാകുകയാണെങ്കിൽ സഹായത്തിനെത്താനാണിത്. കൊടും തണുപ്പുകൊണ്ട് ഉണ്ടാകുന്ന ആരോഗ്യപ്രശ്നങ്ങൾ ചികിത്സിച്ച് ഒരു പരിചയവുമില്ലായിരുന്നിട്ടും തന്നാലാവുന്നത് ചെയ്യാമെന്ന ശുഭാപ്തിവിശ്വാസത്തോടെ ഞാനും ഡോക്ടറാണെന്നും, സേവനസന്നദ്ധയാണെന്നും പ്രഖ്യാപിച്ചു. ഭാഗ്യം കൊണ്ട് അന്നേ ദിവസം ആർക്കും ചികിത്സയൊന്നും വേണ്ടി വന്നില്ല.

 

ബ്ലാക് കൂംബിലേക്കുള്ള ഗോണ്ടൊല യാത്ര. (1) ഗോണ്ടൊല (2) ഗോണ്ടൊലയ്ക്കകത്തിരുന്ന് കാപ്പി കുടിക്കുന്ന സഹയാത്രികർ (3) ഗോണ്ടൊലയിൽ കയറാൻ ആളുകൾ ക്യൂ നിൽക്കുന്നു. എല്ലാം സി.സി-ബൈ-എൻ.സി, ടെഡ് കോൺഫറൻസ്, ഫ്ലിക്കർ.

16845716426_ceb5caaba3_z

ബ്ലാക്ക്കൂംബിനു മുകളിൽ. സി.സി-ബൈ-എൻ.സി 2.0. ടെഡ് കോൺഫറൻസ്. ഫ്ലിക്കർ.

 

റോപ്പ്-വേ കാറുകളിൽ നിന്ന് താഴോട്ട് നോക്കുമ്പോൾ മഞ്ഞു പുതച്ച് നിൽക്കുന്ന കോൺമരങ്ങൾ കാണാം. ഇവിടങ്ങളിൽ തവിട്ടുകരടികൾ ഉണ്ടെന്ന് ഗൈഡ് പറഞ്ഞു തന്നിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. കോൺഫറൻസിൽ പങ്കെടുക്കാനെത്തിയ ഞങ്ങൾക്ക് തവിട്ടു കരടികളെ പ്രകോപിപ്പിക്കാതിരിക്കാനുള്ള മുൻകരുതലുകൾ പറഞ്ഞു തന്നിരുന്നു. പക്ഷെ, ഒരാഴ്ചത്തെ സന്ദർശനത്തിനിടയ്ക്ക് എനിക്ക് ഒരു കരടിയെപ്പോലും കാണാൻ സാധിച്ചിരുന്നില്ല.

ബ്ലാക്ക്കൂംബ് മല കയറുന്നത് ഗോണ്ടൊലയിലാണെങ്കിൽ ഇറങ്ങുന്നത് സ്കീയിങ് ചെയ്തിട്ടാണ്. സ്കീയിങ്ങിനുള്ള മിനുസമുള്ള പ്രതലമുണ്ടാക്കുന്നതിനു വേണ്ടി, രാത്രിസമയങ്ങളിൽ മഞ്ഞുനീക്കിയന്ത്രങ്ങൾ ബ്ലാക്ക്കൂംബിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. സ്കീയിങ് പരിചയമില്ലാത്തവർക്ക് ഗോണ്ടൊലയിൽ തന്നെ മലയിറങ്ങാം.

ഒരു ദിവസം അത്താഴസൽക്കാരം നടന്നത് മലമുകളിലെ റെസ്റ്റൊറണ്ടിലാണ്. ഭക്ഷണശാലയ്ക്കകത്തിരിക്കാൻ സൗകര്യമുണ്ടായിരുന്നെങ്കിലും, പുറത്ത് പ്രത്യേകം തയ്യാറാക്കിയ ഊണ്മേശയ്ക്ക് ചുറ്റുമിരുന്നാണ് ഞാനും സുഹൃത്തുക്കളും ഭക്ഷണം കഴിച്ചത്. മഞ്ഞുവീഴ്ച ഉണ്ടായാൽ അകത്തേക്ക പോകണമെന്ന് നിർദ്ദേശം കിട്ടിയിരുന്നു. ഭക്ഷണശേഷം ഞങ്ങൾ മഞ്ഞുമനുഷ്യനെ നിർമ്മിച്ചു. വിസ്ലർ കാണാനെത്തുന്ന സഞ്ചാരികൾ മഞ്ഞു മനുഷ്യനെ ഉണ്ടാക്കാതെ മടങ്ങുന്നത് അപൂർവ്വമാണത്രെ. ഞങ്ങളെപ്പോലെ മറ്റ് പലരും സംഘങ്ങളായി മഞ്ഞുമനുഷ്യനെ ഉണ്ടാക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു.

ആദ്യമായി മഞ്ഞുവീഴ്ച കണ്ടത് ഒരു വൈകുന്നേരത്തിലായിരുന്നു. കോൺഫറൻസിൽ ചർച്ചകൾ പുരോഗമിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കെ ജനാലയിലൂടെ തൂവലു കണക്കെ മഞ്ഞ് വീണുകൊണ്ടിരിക്കുന്നത് ഞാൻ കണ്ടു. തായ്വാനിൽ നിന്നുള്ള സുഹൃത്ത് മേസിയ്ക്കും ഇത് ആദ്യത്തെ മഞ്ഞുവീഴ്ച അനുഭവമായിരുന്നു. ഞങ്ങൾ രണ്ടുപേരും പുറത്തിറങ്ങി, മഞ്ഞുപെയ്യുന്നത് ആസ്വദിച്ച് ഏറെസമയം ചിലവഴിച്ചു.

 

7xtozs0340

ടെഡ് പരിഭാഷകർ. കടപ്പാട്: സ്മൈൽ ബൂത്ത്

 

കാനഡയുടെ മുഖമുദ്രയാണ് മേപ്പിൾ സിറപ്പും, സാല്മൺ മീനും. മേപ്പിൾ ഇലയുടെ ചിത്രമാണ് കാനഡയുടെ പതാകയിലുള്ളത്. ഈ മരത്തിൽ നിന്നും വരുന്ന കറ ശുദ്ധീകരിച്ച ശേഷം സിറപ്പ് രൂപത്തിലാക്കി ഭക്ഷണത്തിൽ ചേർക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഓരോ നഗരത്തിലും ഉണ്ടാക്കുന്ന സിറപ്പിന് മറ്റ് നഗരങ്ങളിൽ നിന്നുള്ളവയെ അപേക്ഷിച്ച് നിറത്തിലും രുചിയിലും വ്യത്യാസമുണ്ടായിരിക്കും. മേപ്പിൾ സത്ത ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ജാമുകളും, സ്ക്വാഷുകളും, മറ്റ് ആഹാരപദാർത്ഥങ്ങളും സുലഭമായി സൂപ്പർമാർക്കറ്റിൽ നിന്നും ലഭിക്കും. സാല്മൺ മത്സ്യം വറുത്തോ, സ്മോക്ക് ചെയ്തോ ആണ് പാകം ചെയ്യുക. എയർ കാനഡയുടെ വിമാനങ്ങളിൽ വിശേഷ വിഭവമായി വിളമ്പുന്നതും സാല്മൺ അടങ്ങിയ ഊൺ തന്നെ. അമേരിക്കൻ റെഡ് ഇന്ത്യൻ കരകൗശലവസ്തുക്കൾ വിസ്ലറിലെ ഗിഫ്റ്റ് ഷോപ്പുകളിൽ വില്പനയ്ക്കുണ്ട്. വീഞ്ഞുഗ്ലാസുകളിലും, ഭക്ഷണപ്പാത്രങ്ങളിലും ഗോത്രകലാചിത്രങ്ങൾ ആലേഖനം ചെയ്തിരിക്കുന്നു. പഴക്കടകളിൽ ആപ്പിൾ, വിവിധതരം മുന്തിരികൾ, സ്ടോബറികൾ എന്നിവയാണ് സുലഭമായി കിട്ടാനുള്ളത്. 

 

7xsi0r0010

സുഹൃത്ത് സുഹൈലയോടൊപ്പം ടെഡ് ആക്ടീവ് സ്മൈൽ ബൂത്തിൽ

 

വളരെച്ചെറിയ ഗ്രാമമായതുകൊണ്ട് വിസ്ലറിൽ സബ്വേ ട്രൈനുകളോ, ട്രാമുകളോ ഇല്ല. എന്നാൽ വാൻകൂവറിലേക്കുള്ള ബസ്സ് സർവ്വീസ് ഇടയ്ക്കിടയ്ക്കുണ്ട്. 2010-ലെ ശീതകാല ഒളിമ്പിക്സ് നടന്നത് വിസ്ലറിലും വാൻകൂവറിലുമായിട്ടായിരുന്നു. ഒളിമ്പിക്സിനോടനുബന്ധിച്ച് വിസ്ലർ-വാൻകൂവർ പാതയിൽ ഉരുൾപ്പൊട്ടൽ തടയാനുള്ള സുരക്ഷാസംവിധാനങ്ങൾ ഒരുക്കിയിരുന്നു.

കനേഡിയൻ ചോക്ലേറ്റിന്റെ രുചിയും, ചെറിപ്പൂക്കളുടെ ഗന്ധവും, കനേഡിയൻ ആതിഥേയരുടെ ഊഷ്മളതയും, മഞ്ഞിന്റെ തണുപ്പും, സുഹൃത്തുക്കളുമൊത്തുള്ള സായാഹ്നങ്ങളും എന്റെ കനേഡിയൻ യാത്ര അവിസ്മരണീയമാക്കി. 2016 ജൂണിൽ ടെഡ് സമ്മിറ്റിൽ പങ്കെടുക്കാൻ കാനഡയിലെ ബാനഫിൽ എത്തും വരെയും വിട.

കൂടുതൽ ടെഡ് ആക്ടീവ് കോൺഫറൻസ് ചിത്രങ്ങൾ ഫ്ലിക്കറിൽ ഇവിടെ കാണാം.

ബർലിനിലെ വർണ്ണക്കാഴ്ചകൾ

ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ വിജ്ഞാനകോശമായ വിക്കിപീഡിയ പരിപാലിക്കുന്ന വിക്കിമീഡിയ ഫൗണ്ടേഷനും, ജർമൻ വിക്കിമീഡിയ ചാപ്റ്ററും ചേർന്ന് നടത്തുന്ന ഡൈവേഴ്സിറ്റി കോൺഫറൻസിൽ പങ്കെടുക്കാനാണ് ഞാൻ ബർലിനിലെത്തിയത്. രണ്ട് ദിവസത്തെ കോൺഫറൻസും, ഒരു ദിവസത്തെ ഔദ്യോഗിക പരിപാടിയും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന അഞ്ച് ദിവസത്തെ സന്ദർശനമായിരുന്നു എന്റെ ബർലിൽ യാത്ര.

കോൺഫറൻസിനിടയിൽ. ഫോട്ടോ : ക്രിസ്റ്റഫർ ഷ്വാർപ്കോഫ്, സിസി-ബൈ-എസ്.എ

 

ബർലിൻ നഗരത്തിന്റെ ആകാശക്കാഴ്ച വിസ്മയകരമാണ്. അംബരചുംബികളോടൊപ്പം തീപ്പെട്ടിക്കൂടിന്റെ വലിപ്പത്തിലുള്ള ചെറുകെട്ടിടങ്ങളും, പച്ചപ്പുൽത്തകിടികളും, നിരത്തിലൂടെ പതിയെ നീങ്ങുന്ന വാഹനങ്ങളും കാണാം. വിമാനമിറങ്ങുന്ന യാത്രക്കാരെ എതിരേൽക്കുന്നത് തിരക്ക് വളരെക്കുറഞ്ഞ ആഗമന വിഭാഗവും, പുഞ്ചിരിക്കുന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥരുമാണ്.

2013-11-06 21.29.14

വിമാനത്തിൽ നിന്നുള്ള കാഴ്ച

കോൺഫറൻസ് നടക്കുന്നതിനു തൊട്ടു മുൻപുള്ള ദിവസം വിക്കിമീഡിയ ജർമനിയുടെ ബോർഡംഗവും, സഞ്ചാരപ്രിയനുമായ മാർട്ടിൻ റസ്സൾ നേതൃത്വം നൽകുന്ന നഗരയാത്രയിൽ സുഹൃത്തുക്കൾക്കൊപ്പം പങ്കെടുക്കാൻ അവസരമുണ്ടായി. ജർമനിയെക്കുറിച്ച്, പ്രത്യേകിച്ച് ബർലിനെക്കുറിച്ച്, ചില ധാരണകൾ സ്കൂൾ പഠനകാലം മുതൽക്കേ മനസ്സിൽ രൂപം കൊണ്ടിരുന്നു. പൈശാചികമായ നരനായാട്ട് നടത്തിയ നാസി ഭരണകൂടത്തിന്റെ സിരാകേന്ദ്രം, പൊളിക്കപ്പെട്ട ബർലിൻ മതിൽ, യൂറോപ്പിന്റെ പ്രതാപകാലത്തിന്റെ നിറം മങ്ങിയ പ്രതീകങ്ങളായ കെട്ടിടങ്ങൾ എന്നീ ചിത്രങ്ങളായിരുന്നു മനസിലുണ്ടായിരുന്നത്. എന്നാൽ പ്രതീക്ഷകൾക്കപ്പുറമായി ബർലിന്റെ വ്യത്യസ്ഥമായൊരു ചിത്രമാണ് യാത്രയിലുടനീളം മാർട്ടിൻ കാണിച്ചു തന്നത്. ജർമൻ ചരിത്രത്തിലെ ഇരുണ്ട അധ്യായങ്ങൾ മനസിലാക്കിക്കൊണ്ടുതന്നെ മനുഷ്യാവകാശങ്ങൾക്കു വേണ്ടിയും, ചൂഷണങ്ങൾക്കെതിരെയും പൊരുതുന്ന ഒരു യുവജനതയെയാണ് മാർട്ടിനെപ്പോലുള്ളവരിൽ എനിക്ക് കാണാനായത്. വംശവെറിയേയും, യുദ്ധത്തെയും എതിർക്കുന്ന സമാധാനപ്രിയരായ ജനതയാണ് ജർമൻകാർ എന്ന് മാർട്ടിൻ അഭിപ്രായപ്പെടുകയുണ്ടായി.

ജർമൻ പാർലമെന്റായ റെഗ്സ്റ്റാഗാണ് ബർലിനിലെ ഏറ്റവും മനോഹരമായ കെട്ടിടമെന്ന് നിസ്സംശയം പറയാനാകും. പാർലമെന്റ് മന്ദിരത്തിലേക്ക് കടക്കാനുള്ള ഗേറ്റിൽ അനേകം കൊത്തുപണികൾ ചെയ്തിരിക്കുന്നു. ഗേറ്റ് കടന്നാൽ ഒരറ്റത്ത് സൗജന്യമായി പുസ്തകങ്ങൾ വിതരണം ചെയ്യുന്ന പാർലമെന്റ് പുസ്തകശാലയുണ്ട്. ജർമൻ പാർലമെന്റിന്റെ ചരിത്രത്തെപ്പറ്റിയും, പ്രവർത്തനത്തെപ്പറ്റിയുമൊക്കെ വിവരിക്കുന്ന പുസ്തകങ്ങളും വർത്തമാനപത്രങ്ങളും സൗജന്യമായിട്ടാണ് ഇവിടെ വിതരണം ചെയ്യുന്നത്. റെഗ്സ്റ്റാഗ് കെട്ടിടത്തിന്റെ അകത്തളത്തിലുള്ള മ്യൂസിയത്തിൽ ഇവിടെ നടന്ന യുദ്ധങ്ങളുടെ ചിത്രങ്ങളും, യുദ്ധത്തിൽ ധീരമൃത്യു വരിച്ച സൈനികരുടെ രേഖാചിത്രങ്ങളും ബർലിൻ മതിലിന്റെ ശേഷിപ്പുകളുമൊക്കെ പ്രദർശനത്തിനു വച്ചിരിക്കുന്നു. ഈ കെട്ടിടത്തിനു മുകളിലുള്ള കൂറ്റൻ കമാനത്തിലെ പിരിയൻ ഗോവണി കയറി മുകളിലെത്തിയാൽ ബർലിൻ നഗരം ഏതാണ്ട് മുഴുവനായും കാണാനാകും.

2013-11-08 14.09.13

ജർമൻ പാർലമെന്റിനു മുകളിലായുള്ള കമാനം

മറ്റൊരു പ്രധാന കാഴ്ച ബ്രാഡൻബർഗ് ഗേറ്റാണ്. പൂർവ്വ ജർമനിയും പശ്ചിമ ജർമനിയും വെവ്വേറെ രാജ്യങ്ങളായിരുന്നപ്പോൾ ഒരു രാജ്യത്തു നിന്നും മറ്റൊരു രാജ്യത്തേക്ക് കടക്കാനുള്ള കവാടമായിരുന്നു ബ്രാഡൻബർഗ് ഗേറ്റ്. കുതിരകളെ കെട്ടിയ രഥത്തിൽ സഞ്ചരിക്കുന്ന സമാധാന ദേവതയുടെ മനോഹരമായ ശില്പമാണ് ബ്രാഡൻബർഗ് ഗേറ്റിൽ കൊത്തിവച്ചിട്ടുള്ളത്. 1791-ൽ പണികഴിപ്പിച്ച ഈ കവാടം അനേകം യുദ്ധങ്ങൾക്കും, പ്രകടനങ്ങൾക്കും, ഉടമ്പടികൾക്കും സാക്ഷ്യം വഹിച്ചിട്ടുണ്ട്.  

2013-11-08 15.09.33

ബ്രഡൻബർഗ് ഗേറ്റിനു മുന്നിൽ

ബർലിനിലെ ബസ് യാത്രകൾക്കിടയിൽ വെള്ളം പമ്പ് ചെയ്ത് പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു ഭീമൻ ക്ലോക്കും, കൂറ്റൻ ക്രിസ്മസ് ട്രീയും, ഇന്ത്യയടക്കമുള്ള രാജ്യങ്ങളുടെ എംബസികളും കാണാനായി. നഗരത്തിന്റെ ഹൃദയഭാഗത്തു തന്നെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഏക്കറുകളോളം വിസ്താരമുള്ള കാടുകൾ കണ്ട് ഞാൻ അമ്പരപ്പെട്ടു. ആക്രമണകാരികളായ വന്യജീവികളോ, വിഷമുള്ള ഇഴജന്തുക്കളോ ഇവിടെയില്ലെങ്കിലും ഈ കാടുകളിലേക്ക് പ്രവേശനം നിഷിദ്ധമാണത്രെ. ബർലിൻ നഗരത്തിന്റെ മറ്റൊരാകർഷണമാണ് തെരുവുഗായകർ. പാശ്ചാത്യസംഗീതം ഗിറ്റാറിന്റെ അകമ്പടിയോടുകൂടി ആലപിക്കുന്ന ഗായകരെ എല്ലാ പ്രധാന നഗരചത്വരങ്ങളിലും ഞാൻ കണ്ടു. ചോക്കലേറ്റ് നിർമ്മിക്കുന്ന ഫാക്ടറിയും ഞങ്ങൾ സന്ദർശിച്ചു.

ജർമനിയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട വിശ്വവിദ്യാലയമാണ് ഹംബോൾട്ട് യൂണിവേഴ്സിറ്റി. ഒട്ടനവധി പ്രമുഖർ പഠിച്ചിറങ്ങിയ വിശ്വവിദ്യാലയമാണിത്. ഇവിടെ ഗവേഷണങ്ങൾ നടത്തിയ നൊബേൽ സമ്മാന ജേതാക്കളുടെ ഛായാചിത്രങ്ങൾ പ്രദർശിപ്പിക്കുന്ന ഒരു മ്യൂസിയമുണ്ടിവിടെ. വിശാലമായ യൂണിവേഴ്സിറ്റി ലൈബ്രറിയിൽ പല പ്രധാനപ്പെട്ട ഗവേഷണ പ്രബന്ധങ്ങളുടെയും കയ്യെഴുത്തു പ്രതികൾ സൂക്ഷിച്ചിരിക്കുന്നു. യൂണിവേഴ്സിറ്റിക്കു മുൻപിലുള്ള മൈതാനത്തിൽ ഫുട്ബോൾ കളിക്കുന്നവരെയും, അതിനരികിൽ സംസാരിച്ചിരിക്കുന്ന വിദ്യാർത്ഥികളെയും കണ്ടു.

രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധക്കാലത്ത് മരണപ്പെട്ട ജൂതന്മാർക്കായുള്ള സ്മാരകം കാണാൻ പോയപ്പോൾ അവിടെ നിശബ്ദരായി പുഷ്പാർച്ചന നടത്തുന്ന രണ്ട് സഹോദരങ്ങളെ പരിചയപ്പെട്ടു. അവരുടെ മുത്തച്ഛൻ ഹിറ്റ്ലറുടെ കോൺസൻഡ്രേഷൻ ക്യാമ്പിലിരിക്കെ മരണപ്പെട്ടതാണത്രെ. ജൂതന്മാരുടെ ശവക്കല്ലറകൾക്കിടയിലൂടെ സ്മാരകത്തിനു പുറത്തിറങ്ങുമ്പോൾ സമയം വൈകുന്നേരം അഞ്ചു മണി. അപ്പോഴേക്കും ഇരുട്ട് വീണുതുടങ്ങിയിരുന്നു. തിരക്കേറിയ ഷോപ്പിങ് സമുച്ചയങ്ങൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന അലസ്സാണ്ട്രേപ്ലാസ് തെരുവിലെത്തിയപ്പോഴേക്കും വഴിവിളക്കുകൾ തെളിഞ്ഞു തുടങ്ങിയിരുന്നു. പുസ്തകങ്ങളും, മിഠായികളും, വസ്ത്രങ്ങളുമാണത്രെ ഇവിടെ ഏറ്റവുമധികം വിറ്റഴിയുന്ന വസ്തുക്കൾ.

ബർലിൻ നഗരത്തെ പൂർണ്ണമായും കാണണമെങ്കിൽ രണ്ട് ദിവസങ്ങൾ പോരാ. ബർലിനെ അടുത്തറിയാൻ വിശദമായ ഒരു യാത്രതന്നെ നടത്തണമെന്ന് ഉറപ്പിച്ചാണ് ഈ നഗരത്തോട് വിടപറഞ്ഞത്.

യൂറോപ്പിന്റെ മടിത്തട്ടിലേക്ക് ഒരു യാത്ര

ബെൽജിയത്തിന്റെ തലസ്ഥാനമായ ബ്രസ്സൽസ് നഗരത്തിലേക്ക് ഒരിക്കൽ യാത്രപോയാൽ വീണ്ടും പോകാതിരിക്കാൻ കഴിയില്ല എന്ന് എന്നോട് പറഞ്ഞത് വിമാനത്തിൽ അടുത്ത സീറ്റിലിരിക്കുന്ന ഫ്രഞ്ച് വനിതയാണ്. മനോഹരമായ കെട്ടിടങ്ങളും, വിശാലമായ പുൽത്തകിടികളും, ശാന്തരായ ജനതയുമുള്ള സുന്ദര നഗരമാണ് ബ്രസ്സൽസെന്നായിരുന്നു കേട്ടുകേഴ് വി. ഗൂഗിളിൽ  ചിത്രങ്ങൾ പരതിയപ്പോൾ കണ്ടത് അതിമനോഹരമായ ബ്രസ്സൽസ് നഗരചത്വരത്തിന്റെയും, വെളിച്ചത്തിൽ കുളിച്ചു നിൽക്കുന്ന കെട്ടിടങ്ങളുടെയും മോഹിപ്പിക്കുന്ന ചിത്രങ്ങളാണ്. യൂറോപ്പിന്റെ പഴമ അതിന്റെ ഗാംഭീര്യത്തിൽ കാണണമെങ്കിൽ പോകേണ്ടത് ബ്രസ്സൽസിലേക്കാണെന്ന് സുഹൃത്തുക്കൾ പറഞ്ഞു തന്നിട്ടുണ്ടായിരുന്നു. ലോകപ്രശസ്ത ചിത്രകാരനായ വിൻസന്റ് വാൻഗോഗ് ചിത്രകല പഠിച്ചതും, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പല ചിത്രങ്ങളുടെ രചനയെ സ്വാധീനിച്ചതും ഈ നഗരമാണ്. ‘പാവങ്ങൾ’ എന്ന പുസ്തകത്തിന്റെ രചനയിലൂടെ പ്രശസ്തനായ ഗ്രന്ഥകാരൻ വിക്ടർ ഹ്യൂഗോ ഈ പുസ്തകത്തിന്റെ അവസാന അധ്യായങ്ങൾ എഴുതിയത് ബ്രസ്സൽസിൽ താമസിച്ചിരുന്ന കാലഘട്ടത്തിലാണത്രെ. ബ്രസ്സൽസിലെത്തും മുൻപു തന്നെ ഈ നഗരത്തോട് ഏറെ അടുപ്പം തോന്നാനുള്ള കാരണം ഇവയൊക്കെയായിരിക്കണം.

 

ബ്രസ്സൽസിന്റെ മുഖമുദ്ര ഇവിടെയുള്ള മനോഹരമായ ചെറു കെട്ടിടങ്ങളാണ്. തീപ്പെട്ടിക്കൂടുകൾ കണക്കെ ഇവ വിമാനത്തിൽ നിന്നും ദൃശ്യമാവും. വിമാനം താഴ്ന്നു പറന്നപ്പോൾ നഗരത്തെ കൂടുതൽ അടുത്തു കാണാനായി. പതിയെ നടന്നു പോകുന്ന ആളുകളും, തിരക്കില്ലാത്ത വീഥികളും കണ്ടപ്പോൾ തന്നെ വളരെ ശാന്തമായ നഗരമാണിതെന്ന് മനസിലാക്കി. തിരക്ക് വളരെക്കുറഞ്ഞ വിമാനത്താവളമാണ് ബ്രസ്സൽസിലേത്. ഇമിഗ്രേഷനിൽ പുഞ്ചിരിക്കുന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥർ. വിമാനത്താവളത്തിലെ നീണ്ട ഇടനാഴി പിന്നിട്ട് പുറത്തെത്തിയപ്പോൾ എനിക്കുവേണ്ടി കാത്തു നിൽക്കുന്ന മോസില്ല സന്നദ്ധപ്രവർത്തകരെ കണ്ടു. അവർ നിർദ്ദേശിച്ച ബസ്സിൽ ഹോട്ടലിലേക്ക്. വിശാലമായ റോഡുകൾ. റോഡിനു സമാന്തരമായി ട്രാം പാതകൾ. റോഡുകൾക്കിരുവശത്തും ഇടതൂർന്നു വളരുന്ന മരങ്ങൾ. നഗരത്തിനുള്ളിലേക്ക് എത്തും തോറും റോഡിൽ വാഹനങ്ങളുടെ എണ്ണവും കൂടിവന്നു. ഹോട്ടലിൽ ചെക്ക് ഇൻ ചെയ്ത ശേഷം റൂമിലേക്ക്. നീണ്ട യാത്രയ്ക്ക് വിരാമം.

ലോകമെമ്പാടുമുള്ള മോസില്ല/ഫയർഫോക്സിന്റെ സന്നദ്ധപ്രവർത്തകരും ജീവനക്കാരും ഒത്തുചേരുന്ന പരിപാടിയായ  ‘മോസില്ല/ഫയർഫോക്സ് സമ്മിറ്റിൽ‘ പങ്കെടുക്കാനാണ് ഞാൻ ബ്രസ്സൽസിൽ എത്തിച്ചേർന്നിരുന്നത്. 2013-ലെ മോസില്ല സമ്മിറ്റ് മൂന്ന് വ്യത്യസ്ത ലോകനഗരങ്ങളിൽ വച്ച് ഒരേസമയമാണ് നടന്നത് : ബ്രസ്സൽസിനെ കൂടാതെ അമേരിക്കയിലെ സാന്റാ ക്ലാര, കാനഡയിലെ ടൊറന്റോ എന്നിവിടങ്ങളിൽ. സ്വതന്ത്ര സോഫ്റ്റ്വേർ സംരംഭങ്ങൾക്ക് പൊതുവായും, മോസില്ല ഫൗണ്ടേഷന്റെ സംരംഭങ്ങൾക്ക് പ്രത്യേകിച്ചും സംഭാവനകൾ നൽകുന്നവരിൽ നിന്നും തിരഞ്ഞെടുത്തവരും, മോസില്ല ഫൗണ്ടേഷന്റെ ജീവനക്കാരും അടക്കം 1500-റോളം പേരാണ് മൂന്ന് നഗരങ്ങളിലായി മോസില്ല സമ്മിറ്റിൽ പങ്കെടുക്കാനുണ്ടായിരുന്നത്.

എന്നെ ക്ഷണിച്ചിരുന്നത് അമേരിക്കയിലെ സാന്റാ ക്ലാരയിലേക്കായിരുന്നു. കോളേജിൽ തിരക്കേറിയതുകൊണ്ട് യു.എസ് വിസ എടുക്കാൻ സമയമുണ്ടാകില്ല എന്ന് ബോധ്യമായതിന്റെ പേരിൽ സാന്റാ ക്ലാരയ്ക്കു പകരം ബ്രസ്സൽസിലെ സമ്മിറ്റിൽ പങ്കെടുക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു. മോസില്ല ഫൗണ്ടേഷനെ ഇക്കാര്യം അറിയിച്ചപ്പോൾ എനിക്ക് സ്ഥലം മാറ്റിത്തന്നു. പരിപാടിയിൽ പങ്കെടുക്കുന്ന മറ്റ് ഇന്ത്യക്കാർ സാന്റാ ക്ലാരയിലേക്കാണ് പോകുന്നതെന്നുകൊണ്ട് ബ്രസ്സൽസിൽ സമ്മിറ്റിൽ പങ്കെടുക്കുന്ന ഒരേയൊരു ഇന്ത്യൻ ഞാനായിരുന്നു. ബ്രസ്സൽസിൽ മോസില്ല സമ്മിറ്റിൽ പങ്കെടുക്കുന്നവരിൽ ഭൂരിഭാഗവും യൂറോപ്യൻ രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നുള്ളവരായിരുന്നു, കൂടുതലും അപരിചിതരും. കോൺഫറൻസിൽ പങ്കെടുക്കുന്നതിലൂടെഒരുപാടു പുതിയ ആളുകളെ പരിചയപ്പെടാനും, അവരുടെ പ്രവർത്തനങ്ങളെപ്പറ്റി മനസിലാക്കാനും സാധിക്കുമെന്നത് എന്നെ കുറച്ചൊന്നുമല്ല ആഹ്ലാദിപ്പിച്ചത്.

എനിക്ക് താമസം ഏർപ്പാടാക്ക്കിയിരുന്ന റോയൽ വിൻഡ്സർ ഹോട്ടലിൽ എത്തിച്ചേർന്നത് പകൽ പത്തുമണിയോടെയാണ്. മോസില്ലയെക്കുറിച്ചും, വിക്കിമീഡിയയെക്കുറിച്ചും വാതോരാതെ സംസാരിക്കുന്നതിനിടയിൽ പ്രഭാതഭക്ഷണം കഴിച്ചു. ഇന്ത്യൻ പ്രധാനമന്ത്രി ബ്രസ്സൽസ് സന്ദർശിക്കുന്നുണ്ടെന്നും, അദ്ദേഹവുമായുള്ള പ്രസ്സ് കോൺഫറൻസ് ഞാൻ താമസിക്കുന്ന ഹോട്ടലിൽ വച്ച് നടന്നിരുന്നുവെന്നും അറിയാൻ കഴിഞ്ഞു. അന്നേ ദിവസം വൈകുന്നേരം ഇന്ത്യൻ ഹൈക്കമ്മീഷണറുമായുള്ള മുഖാമുഖം നടക്കുന്നുണ്ടെന്നും അറിഞ്ഞു. പത്രപ്രവർത്തകരടക്കം അനേകം ഇന്ത്യക്കാർ ഹോട്ടലിലുണ്ടായിരുന്നു. അതിൽ മലയാളികളായ രണ്ടുപേരെയും പരിചയപ്പെട്ടു.

picture 1

ഇന്ത്യൻ ഹൈക്കമ്മീഷണറുടെ പ്രസ് കോൺഫറൻസ് നടന്ന ഹാളിനു മുൻപിൽ

സമ്മിറ്റിന്റെ ആദ്യ ദിവസത്തെ പ്രധാന പ്രഭാഷണം മോസില്ല ഫൗണ്ടേഷന്റെ ചീഫ് എക്സിക്യുട്ടിവ് ഓഫീസറായ മിറ്റ്ച്ചൽ ബെക്കറുടേതായിരുന്നു. മോസില്ല സംരംഭത്തെക്കുറിച്ചും, മോസില്ല പ്രതിനിധാനം ചെയ്യുന്ന ആശയങ്ങളെപ്പറ്റിയും, മോസില്ലയുടെ ഭാവിപരിപാടികളെക്കുറിച്ചും സംസാരിച്ചു. മോസില്ലയിലൂടെ നാം ഇന്റർനെറ്റ് വിപ്ലവമാണ് നടത്തിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നതെന്ന് അവർ അഭിപ്രായപ്പെട്ടു. പിന്നീടൊരുവേള, ചർച്ചകൾ നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കെ ഇവരെ നേരിട്ട് പരിചയപ്പെടാനുമായി. ഇന്ത്യയിൽ മോസില്ല ഉൽപ്പന്നങ്ങളെയും, സ്വതന്ത്ര സോഫ്റ്റ്വേർ സംരംഭങ്ങളെയും കൂടുതലായി പ്രചരിപ്പിക്കണമെന്നായിരുന്നു മിറ്റ്ച്ചെൽ എന്നോട് ആവശ്യപ്പെട്ടത്.അടുത്ത ദിവസങ്ങളിൽ മോസില്ലയിൽ പ്രധാന പദവികൾ വഹിക്കുന്ന മറ്റ് പലരുടെയും പ്രഭാഷണങ്ങൾ കേൾക്കാൻ സാധിച്ചു.

ഉച്ചതിരിഞ്ഞ് നടക്കുന്നത് ബ്രേക്കൗട്ട് സെഷനുകളാണ്. പല ചെറിയ മുറികളിലായി വ്യത്യസ്ഥ വിഷയങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ചർച്ച, അവലോകനം, ശിബിരം എന്നിവ നടക്കും. കാര്യപരിപാടികളുടെ പട്ടിക നോക്കി താല്പര്യമുള്ളവയിൽ പങ്കെടുക്കാം. മോസില്ലയുടെ ഭാവി, മോസില്ലയ്ക്ക് വെബ് സാക്ഷരതയിലുള്ള പങ്ക്, മോസില്ലയിലൂടെ വിദ്യാഭ്യാസം എന്നീ വിഷയങ്ങളിലായിരുന്നു എനിക്ക് കൂടുതലും താല്പര്യമുണ്ടായിരുന്നത്. കൂടാതെ, “ഒരുമില്ല്യൺ മോസില്ലർ എന്തു ചെയ്യും?” (What will one million Mozillians do?) എന്ന മോസില്ലയുടെ സന്നദ്ധപ്രവർത്തകരുടെ വൈവിധ്യത്തെക്കുറിച്ചും, അവർ ഏറ്റെടുക്കേണ്ട ചുമതലകളെക്കുറിച്ചും ചർച്ച ചെയ്യുന്ന പരിപാടിയുടെ സഹ-അവതാരകയുമായിരുന്നു ഞാൻ. വൈദ്യശാസ്ത്രരംഗത്തുള്ളവർക്ക് ആവശ്യമായേക്കാവുന്ന മൊബൈൽ അപ്ലിക്കേഷനുകളെപ്പറ്റിയും ചർച്ച ചെയ്യുകയുണ്ടായി. രാത്രി നടക്കുന്ന അത്താഴവിരുന്നുകളിൽ ഭക്ഷണത്തോടൊപ്പം സംഗീതവുമുണ്ടായിരുന്നു. ഈ വിരുന്നുകളിലാണ് മോസില്ലയോടൊപ്പം വർഷങ്ങളായി പ്രവർത്തിക്കുന്നവരെ പരിചയപ്പെടാൻ അവസരമുണ്ടായത്. എന്നോടൊപ്പം ഹോട്ടൽമുറി പങ്കിടുന്ന ക്രൊയേഷ്യൻ വനിത അന മരിയ ആന്റലോവിക്കും, അവരുടെ കൂട്ടുകാരുമാണ് ഡിന്നറിന് എന്നോടൊപ്പം ഉണ്ടായിരുന്നത്. മനസ്സ് നിറഞ്ഞ് ഉറക്കെ ചിരിക്കുകയും, ഉച്ചത്തിൽ സംസാരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നവർ. വിരുന്നിനിടയ്ക് പ്രധാന വിഭവങ്ങളായ പുഴുങ്ങിയ കോഴിയിറച്ചിയും, വീഞ്ഞിൽ വേവിച്ച താറാവിന്റെ കരളും കണ്ണടച്ച് വിഴുങ്ങികൊണ്ടിരിക്കവേ ക്രൊയേഷ്യൻ മഞ്ഞുകാലത്തെക്കുറിച്ചും, ഡാന്യൂബ് നദിയുടെ കൈവഴികളെപ്പറ്റിയും, ക്രൊയേഷ്യൻ വീഞ്ഞിനെപ്പറ്റിയുമെല്ലാം അവർ വാചാലരായി. പിരിയുമ്പോൾ അവരുടെ സ്വദേശമായ സാഗ്രബിലേക്ക് ക്ഷണിക്കാനും അന മറന്നില്ല.

picture 2

ക്രൊയേഷ്യൻ സുഹൃത്തുക്കളോടൊപ്പം

ബ്രസ്സൽസിലെ പ്രധാന ആകർഷണം ഗ്രാന്റ് പ്ലേസ് എന്നറിയപ്പെടുന്ന നഗരചത്വരമാണ്. ഹോട്ടൽ മുറിയിൽ നിന്ന് നോക്കിയാൽ ചത്വരത്തിലുള്ള ടൗൺ ഹാളിന്റെ ഭീമൻ സ്തൂപം കാണാം. വൈകുന്നേരങ്ങളിൽ നടക്കാനിറങ്ങുന്നത് ഗ്രാന്റ് പ്ലാസിലേക്കും, ചുറ്റുവട്ടത്തുള്ള മാളുകളിലേക്കുമാണ്. ടൂറിസ്റ്റ് മാപ്പ് നോക്കിയാണ് യാത്ര. വഴിയരികിലുള്ള ബോർഡുകളെല്ലാം ഫ്രഞ്ച് ഭാഷയിലാണ്, എന്നാലും അല്പമൊക്കെ വായിച്ചാൽ മനസിലാകും. വഴിപോക്കർക്ക് ഇംഗ്ലിഷ് അല്പമൊക്കെ മനസിലാകും, ആംഗ്യഭാഷയുടെ അകമ്പടിയോടുകൂടി സംസാരിക്കണം എന്നു മാത്രം. വൈകുന്നേരമാകുന്നതോടെ തണുപ്പ് കൂടിക്കൂടി വരും. ചിലപ്പോൾ സുഹൃത്തുക്കളാരെങ്കിലും കൂടെയുണ്ടാകും. ഈജിപ്ത് സ്വദേശിയായ എൽ ഷാർണോബി മുഹമ്മദിനോട് ഈജിപ്ഷ്യൻ വിപ്ലവത്തെപ്പറ്റിയും, അറബ് വസന്തത്തെപ്പറ്റിയുമൊക്കെ വളരെനേരം സംസാരിക്കാനായത് സെയ്ന്റ് മൈക്കിൾ കത്തീഡ്രൽ തേടിയുള്ള നടത്തത്തിനിടയിലാണ്. പിന്നീടൊരിക്കൽ ഫ്രഞ്ച് മോസില്ല ടീമിനോടൊപ്പം ബ്രസ്സൽസ് നഗരമധ്യത്തിലെ പാർക്കിലിരുന്ന് സ്വതന്ത്രവിജ്ഞാന സംരംഭങ്ങളെക്കുറിച്ച് ചർച്ച തുടങ്ങി, മറ്റ് പല വിഷയങ്ങളിലേക്കും തെന്നിമാറി, അവസാനം താജ് മഹലിൽ ചെന്ന് ചർച്ച അവസാനിച്ചതും ഓർക്കുന്നു.

picture 4

സെന്റ് മൈക്കിൾ കത്തിഡ്രലിൽ. ചിത്രത്തിനു കടപ്പാട് : എൽ ഷാർണോബി, CC-BY-SA, ഫ്ലിക്കർ

ബ്രസ്സൽസിലെ ചോക്കലേറ്റ് പേരുകേട്ടതാണ്. ചൂടുള്ള ചോക്കളേറ്റ് പാനീയമാണ് നാഗരികരുടെ ഇഷ്ട പാനീയം. വൈകുന്നേരങ്ങളിൽ മാത്രം തുറന്നു പ്രവർത്തിക്കുന്ന ചോക്കളേറ്റ് സ്റ്റാളുകളുമുണ്ടിവിടെ. കോൺഫറൻസ് വേദിയുടെ തൊട്ടടുത്തുള്ള ചോക്കലേറ്റ് ഷോപ്പിൽ പ്രശസ്ത ചോക്കലേറ്റ് ഷെഫ് ലോറൻ ജെർബ്രാഡ് നടത്തുന്ന ചോക്കലേറ്റ് ക്ലാസിൽ പങ്കെടുക്കാൻ അവസരം ലഭിച്ചു. ലോകത്തിന്റെ പല ഭാഗത്തുനിന്നും ശേഖരിച്ച അസംസ്കൃത വസ്തുക്കളിൽ നിന്നുമാണത്രെ ചോക്കലേറ്റിലേക്കുള്ള ചേരുവകൾ തയ്യാറാക്കുന്നത്. ഇതിൽ ഇന്ത്യൻ സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങൾ മുതൽ അമേരിക്കൻ ഹേസൽനട്ട് വരെയുണ്ട്. വിൽപ്പനയ്ക്കു വച്ചിരുന്ന പലതരം ചോക്കലേറ്റുകളുടെ സാമ്പിളുകളും രുചിക്കാനായി. ചോക്കലേറ്റ് നിർമ്മിക്കുന്ന വിധം കണ്ടു മനസിലാക്കി. നാട്ടിൽ സുഹൃത്തുക്കൾക്കു നൽകാനായി ചോക്കലേറ്റ് വാങ്ങുകയും ചെയ്തു.

യൂറോപ്യൻ യൂണിയന്റെ അനൗദ്യോഗിക തലസ്ഥാനമാണ് ബ്രസ്സൽസ്. യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിന്റെ പല കെട്ടിടങ്ങളും സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ലക്സംബർഗ് പ്ലാസ് സന്ദർശിച്ചു. ബ്രസ്സൽസിലെ മറ്റൊരു ആകർഷണമാണ് അറ്റോമിയം. സ്റ്റീലിൽ നിർമ്മിച്ച ഇരുമ്പിന്റെ യൂനിറ്റ് സെൽ മാതൃകയാണിത്. 102 മീറ്റർ ഉയരമുള്ള ഈ ഭീമാകര ശില്പത്തിനു മുകളിൽ കയറിയാൽ ബ്രസ്സൽസ് നഗരം മുഴുവനായി കാണാം. തിരക്കുകൾ കാരണം അറ്റോമിയം കാണാൻ എനിക്ക് സാധിച്ചില്ല. ഇനിയും ബ്രസ്സൽസിലേക്ക് യാത്രചെയ്യുകയാണെങ്കിൽ തീർച്ചയായും അറ്റോമിയം കാണണമെന്ന് മനസ്സിലുറപ്പിച്ചു.

picture 3

ചോക്കലേറ്റ് ക്ലാസിൽ

തിരിച്ച് പോരുമ്പോൾ ഒരുപാട് പുതിയ കാര്യങ്ങൾ പഠിച്ചതിന്റെയും, പുതിയ ആളുകളെ കണ്ടുമുട്ടിയതിന്റെയും സന്തോഷമായിരുന്നു മനസ്സ് നിറയെ. വിമാനത്താവളത്തിലിറങ്ങുമ്പോൾ ഡ്രൈവർ ഫ്രാൻസിയാസ് യാത്രാമംഗളങ്ങൾ നേരുന്നതിനോടൊപ്പം വീണ്ടും കാണണമെന്ന് പറഞ്ഞാണ് പിരിഞ്ഞത്. യാത്ര ചെയ്യുന്ന സ്ഥലങ്ങളുടെ ഒരു കഷ്ണം ആത്മാവ് ഹൃദയത്തിലിട്ടാണ് നാം മടങ്ങുക എന്ന കവിവചനം അന്വർത്ഥമാക്കുന്നതായിരുന്നു ബ്രസ്സൽസ് യാത്ര.

അംബരചുംബികളുടെ ദ്വീപിലേക്കൊരു യാത്ര

 

ഏഷ്യാനെറ്റ് ന്യൂസിനു വേണ്ടി എഴുതിയ ഹോങ്കോങ് യാത്രാവിവരണത്തിന്റെ പുനഃപ്രസിദ്ധീകരണമാണിത്.

 

ഹോങ്കോങ് ദ്വീപുസമുച്ചയത്തിനു മുകളിലൂടെ വിമാനം താഴ്ന്നു പറക്കുമ്പോൾ ആദ്യം ദൃശ്യമാകുന്നത് കൂറ്റൻ കെട്ടിടങ്ങളാണ്. ആകാശം മുട്ടെ ഉയർന്നു നിൽക്കുന്ന കൂറ്റൻ കെട്ടിടങ്ങൾക്കിടയിൽ വളഞ്ഞു പുളഞ്ഞു പോകുന്ന കടലിടുക്കുകൾ. ഒരു ഭൂപടം വരയ്ക്കുവാനാകത്തക്കവണ്ണം വളരെ വ്യക്തമായി കരയ്ക്കും കടലിനുമിടയ്ക്കുള്ള നേർത്ത രേഖ കാണാം. വിമാനം കൂടുതൽ താഴ്ന്നു പറക്കുന്നതോടെ റോഡുകളും പൊടിയുറുമ്പുകളുടെ വലിപ്പത്തിൽ മനുഷ്യരെയും കാണാം. വിമാനത്തിലിരുന്നുകൊണ്ട് ഒറ്റനോട്ടത്തിൽ തന്നെ വളരെ തിരക്കേറിയ നഗരമാണിതെന്ന് മനസ്സിലാക്കാൻ വിഷമമൊന്നുമില്ല. ഞാൻ ഹോങ്കോങിലേക്ക് യാത്ര ചെയ്തത് ഒക്ടോബർ മാസത്തിലാണ്. ഈ സമയത്ത് ഹോങ്കോങിൽ നല്ല കാലാവസ്ഥയാണെങ്കിലും ഇടയ്ക്കിടയ്ക്ക് ചുഴലിക്കാറ്റു വീശുന്ന സാധ്യതയെ തള്ളിക്കളയാനാകില്ല. വിക്കിപീഡിയയിലും സഹോദരസംരംഭങ്ങളിലും പ്രവർത്തിക്കുന്നവരുടെ ആഗോള വാർഷിക സമ്മേളനമായ വിക്കിമാനിയയിൽ പങ്കെടുക്കാനാണ് ഞാൻ ഇവിടെയെത്തിയത്. എഴുപതോളം രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ആയിരത്തോളം പേരാണ് വിക്കിമാനിയയിൽ പങ്കെടുക്കാനുണ്ടായിരുന്നത്. വിക്കിമീഡിയ ഫൗണ്ടേഷനാണ് എന്റെ യാത്രയുടെയും, താമസത്തിന്റെയും, കോൺഫറൻസ് പങ്കാളിത്തത്തിന്റെയും ചിലവുകൾ വഹിച്ചത്. 2012-ൽ വിക്കിമാനിയ നടന്നത് അമേരിക്കയിലെ വാഷിങ്ടൺ ഡി.സിയിലായിരുന്നു. കോൺഫറൻസ് തീരുന്നതിന്റെ പിറ്റേദിവസം കോളേജിൽ പരീക്ഷയായിരുന്നതിനാൽ പ്രീ-കോൺഫറൻസ് ഇവെന്റായ എഡാ ക്യാമ്പിൽ മാത്രം പങ്കെടുക്കുകയും, വിക്കിമാനിയയുടെ ഓപ്പണിങ് പാർട്ടിയിൽ മാത്രം തല കാണിച്ച് പെട്ടെന്ന് തിരിച്ച് പോകുകയുമാണുണ്ടായിരുന്നത്. അതിനാൽ ഞാൻ മുഴുവനായും പങ്കെടുത്ത ആദ്യത്തെ വിക്കിമാനിയ ഹോങ്കോങിലേതായിരുന്നു.

Wikimania_2013_04327

വിക്കിമാനിയ: പ്രധാനവേദി

എയർപോർട്ടുകളെ സൗകര്യത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ വിലയിരുത്തുന്ന സ്കൈട്രാക്സ് എന്ന സംഘടനയുടെ കണക്കുകൂട്ടൽ പ്രകാരം ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച വിമാനത്താവളമാണ് ഹോങ്കോങ് വിമാനത്താവളം. വിമാനമിറങ്ങിയാൽ ഉടനെ ആരോഗ്യപ്രവർത്തകർ ഏതാനും യാത്രക്കാരുടെ തൊണ്ട പരിശോധിക്കുന്നതായി കണ്ടു. 1997-ൽ ചൈനയിൽ പടർന്നു പിടിച്ച പനിയുടെ രോഗകാരിയായ ഇൻഫ്ലുവെൻസാ വൈറസിന്റെ ഉറവിടം ഹോങ്കോങ് ആണെന്ന് സ്ഥിതീകരിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. 2003-ൽ ‘സാർസ്’ എന്ന പകർച്ചപ്പനി ബാധിച്ച മുന്നൂറോളം ആളുകൾ ഹോങ്കോങ്ങിൽ മരണമടഞ്ഞിരുന്നു. 2003-നു ശേഷവും സമാന വൈറസുകൾ മൂലം ഇവിടെ ഒറ്റപ്പെട്ട പനികൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ഇത്തരം പകർച്ചപ്പനികൾക്കെതിരെയുള്ള മുൻകരുതലായാണീ പരിശോധന. കൂടാതെ, ജലദോഷത്തോടു കൂടിയ പനിയുള്ളവർ നിർബന്ധമായും എയർപോർട്ടിലെ മെഡിക്കൽ സെന്ററിൽ ചികിത്സ തേടേണ്ടതുണ്ട്. നീണ്ട നടപ്പാതയുടെ ഒരറ്റത്താണ് ഇമിഗ്രേഷൻ കൗണ്ടറുകൾ. 14 ദിവസത്തിൽ താഴെ ഹോങ്കോങ് സന്ദർശിക്കുന്ന ഇന്ത്യക്കാർക്ക് വിസ ആവശ്യമില്ല. ആറു ദിവസങ്ങൾക്കു ശേഷം മടങ്ങാനുള്ള വിമാന ടിക്കറ്റ് കാണിച്ചു കൊടുത്തപ്പോൾ ഇമിഗ്രേഷൻ ഓഫീസർ ഹോങ്കോങ്ങിൽ പ്രവേശിച്ചതായി പാസ്പോർട്ടിൽ രേഖപ്പെടുത്തി തന്നു. നിമിഷങ്ങൾക്കുള്ളിൽ കഴിയുന്ന ആഗമന നടപടികൾ പൂർത്തീകരിച്ചാൽ നേരെ എയർപോർട്ടിന്റെ ആഗമന ഹാളിലെത്താം. അവിടെ വിക്കിമാനിയയുടെ സന്നദ്ധപ്രവർത്തകർ അതിഥികളെ സ്വീകരിക്കാൻ കാത്തുനിൽക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. ബ്രസീലിൽ നിന്നുള്ള വൈദ്യവിദ്യാർത്ഥി വിനീഷ്യസും, സെർബിയയിൽ നിന്നുള്ള മറ്റ് രണ്ടുപേരുമാണ് എന്റെ കൂടെ താമസസ്ഥലത്തേക്ക് പോകുവാൻ ഉണ്ടായിരുന്നത്. യാത്രയ്ക്കിടയിൽ മൂവരേയും പരിചയപ്പെടുകയും അവരുടെ രാജ്യങ്ങളിലെ വിക്കിമീഡിയ പ്രവർത്തനങ്ങളെക്കുറിച്ച് ചോദിച്ച് മനസിലാക്കുകയും ചെയ്തു. ഹോങ്കോങ് യാത്രയുടെ പ്രധാന ഉദ്ദേശം വിക്കിമീഡിയ സംരംഭങ്ങളിൽ ഇന്ത്യൻ സ്ത്രീകളുടെ പങ്കാളിത്തം വർദ്ധിപ്പിക്കാനുള്ള സാധ്യതകളെപ്പറ്റി സംസാരിക്കുക എന്നതായിരുന്നു. ഇതിനായുള്ള പ്രബന്ധം ഞാനും കനേഡിയൻ വനിത ജേഡിൻ ലെനോണും ചേർന്നാണ് തയ്യാറാക്കിയിരുന്നത്. ഇതു കൂടാതെ വിക്കിവുമൺ ലഞ്ച് എന്ന വിക്കിമീഡിയയിലെ സ്ത്രീകളുടെ മീറ്റപ്പ് നടത്തിപ്പും ഞാൻ വഹിച്ചിരുന്നു. വിക്കിമീഡിയയിലൂടെ മാത്രം പരിചയമുള്ള പലരേയും നേരിൽ കാണാനും, സുഹൃത്ബന്ധം പുതുക്കാനും ഈ അവസരം ഉപയോഗിക്കണമെന്ന് തീർച്ചയാക്കിയിരുന്നു. ഹോങ്കോങിലെത്തിയതിനു ശേഷം വിക്കിമീഡിയയ്കു വേണ്ടി ഒരു ഇന്റർവ്യൂ നൽകാമെന്ന് ഞാൻ വാക്കുകൊടുത്തിരുന്നു. വിക്കിമാനിയയ്ക്കു ശേഷമുള്ള ദിവസത്തിൽ നടന്ന ‘ലേണിങ് ഡേ’ എന്ന പരിപാടിയിലും, ഗ്രാന്റ്സ് കമ്മിറ്റി നടത്തുന്ന ഐഡിയ ലാബ് മീറ്റിങ്ങിലും പങ്കെടുക്കേണ്ടിയിരുന്നു. വളരെ തിരക്കേറിയ മൂന്നു ദിവസത്തെ കോൺഫറൻസും, അനുബന്ധ ഇവെന്റുകൾക്കും ശേഷം നാട്ടിലെത്തി അല്പദിവസങ്ങൾക്കു ശേഷം ഫൈനൽ എം.ബി.ബി.എസ് പാർട്ട് – 1 പരീക്ഷയും എഴുതേണ്ടിയിരുന്നു.

 വിക്കിമാനിയ ഹോങ്കോങ് പ്രവേശനകവാടത്തിൽ


വിക്കിമാനിയ ഹോങ്കോങ് പ്രവേശനകവാടത്തിൽ.

കാന്റൊണീസ് ഭാഷയിൽ ‘ഹോങ് കോങ്’ എന്നാൽ സുഗന്ധപൂരിതമായ കടൽത്തീരം എന്നാണർഥം. 1839-ലെ ഒന്നാം ഒപ്പിയം യുദ്ധത്തിൽ ചൈനയെ പരാജയപ്പെടുത്തി ബ്രിട്ടൺ സ്വന്തമാക്കിയതായിരുന്നു ഹോങ്കോങ് പ്രവിശ്യ. 156 വർഷങ്ങൾക്കു ശേഷം 1997-ലാണ് ബ്രിട്ടീഷുകാർ ഹോങ്കോങിനെ ചൈനയ്ക്കു വിട്ടുകൊടുത്തത്. ഇപ്പോഴും ഹോങ്കോങ് ചൈനീസ് പ്രധാനപ്രവിശ്യയ്ക്ക് കീഴിലുള്ള സ്വയം ഭരണ പ്രവിശ്യയായി തുടരുന്നു. എങ്കിലും ഹോങ്കോങിലെ നിയമങ്ങളും, നീതിന്യായവ്യവസ്ഥയും ചൈനയിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്ഥമാണ്. ഇരുന്നൂറിലധികം ചെറുദ്വീപുകൾ ചേർന്നതാണ് ഹോങ്കോങ് ദ്വീപ് സമുച്ചയം. ധനവിനിമയം ഹോങ്കോങ് ഡോളറിലും, യു.എസ് ഡോളറിലുമാണ്. വ്യവസായം നടത്താൻ ഏറ്റവും ഉചിതമായ ലോകരാജ്യങ്ങളുടെ പട്ടികയിൽ രണ്ടാം സ്ഥാനമാണ് ഹോങ്കോങിനുള്ളത്. 2012-ലെ കണക്കുകൾ പ്രകാരം ലോകത്തിൽ ശരാശരി ആയുർദൈർഘ്യം ഏറ്റവും കൂടുതലുള്ളത് ഹോങ്കോങുകാർക്കാണ്. ഹോങ്കോങിന്റെ ചക്രവാളം ദൃശ്യമാക്കുന്ന പനോരമ ചിത്രം ഇവിടെ കാണാം. വിക്കിമാനിയയിൽ പങ്കെടുക്കുന്നവർക്കായുള്ള സ്വാഗത വിരുന്ന് ലോകത്തിലെ ഏഴാമത്തെ ഏറ്റവും ഉയരമുള്ള കെട്ടിടമായ ഹോങ്കോങ് അന്താരാഷ്ട്ര കൊമേഴ്സ് സെന്ററർ എന്ന നൂറ്റിപ്പതിനെട്ട്-നില കെട്ടിടത്തിന്റെ സ്കൈ 100 എന്ന നൂറാമത്തെ നിലയിൽ വച്ചായിരുന്നു. ഇവിടെ നിന്ന് താഴേക്ക് നോക്കിയാൽ ആകാശത്തിൽ നിന്നെന്നപോലെ ഹോങ്കോങ് നഗരത്തെ മുഴുവനായും കാണാൻ കഴിയും. താഴത്തെ നിലയിൽ നിന്ന് ലിഫ്റ്റിൽ കയറിയാൽ 60 മിനിറ്റുകൾകൊണ്ട് നൂറാമത്തെ നിലയിലെത്താം. മുകളിലേക്ക് എത്താനുള്ള സമയത്തിന്റെ കൗണ്ട്ഡൗൺ ലിഫ്റ്റിനുള്ളിലെ വലിയ സ്ക്രീനിൽ പ്രദർശിപ്പിക്കും. സ്വാഗതവിരുന്നിനെത്തിയവരിൽ വിക്കിപീഡിയയുടെ സ്ഥാപകൻ ജിമ്മി വേൽസും, വിക്കിമീഡിയ എക്സിക്യുട്ടീവ് ഡിറക്ടർ സ്യൂ ഗാർഡ്നറും ഉണ്ടായിരുന്നു. പല സുഹൃത്തുക്കളെയും ആദ്യമായി നേരിൽ കാണാൻ ഇവിടെ അവസരമുണ്ടായി. സ്കൈ 100-ൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ചെറു മ്യൂസിയവും, വ്യൂ പോയിന്റും സുഹൃത്തുക്കളോടൊപ്പം കണ്ടു.

ഹോങ്കോങ് നഗരം : സ്കൈ-100 ൽ നിന്നുള്ള ദൃശ്യം, കടപ്പാട് : Deror_avi, CC-BY-SA, വിക്കിമീഡിയ കോമൺസ്

ഹോങ്കോങിന്റെ തനതു നൃത്തമായ ഡ്രാഗൺ ഡാൻസ് അവതരിപ്പിച്ചാണ് ഹോങ്കോങ് ടൂറിസം ബോഡ് വിക്കിമാനിയയിലെ അതിഥികളെ സ്വാഗതം ചെയ്തത്.കോൺഫറൻസിന്റെ ആദ്യദിവസം തുടങ്ങിയത് ജിമ്മി വേൽസിന്റെ പ്രസംഗത്തോടു കൂടിയാണ്. വിക്കിമീഡിയ സംരംഭങ്ങളിൽ മാധ്യമപ്രവർത്തകരുടെ പങ്കിനെക്കുറിച്ചും, വിക്കിമീഡിയ നേരിടുന്ന വെല്ലുവിളികളെക്കുറിച്ചും അദ്ദേഹം സംസാരിച്ചു. എട്ട് വ്യത്യസ്ത വേദികളിലായി പ്രബന്ധാവതരണങ്ങളും, വർക്ക്ഷോപ്പുകളും, ചർച്ചകളും നടന്നു. വിക്കിസമൂഹത്തെയും, ഗ്ലാം പ്രവർത്തനങ്ങളെയും പറ്റിയുള്ള സെമിനാറുകളാണ് താല്പര്യം എന്നതുകൊണ്ട് അത്തരം അവതരണങ്ങൾ നടക്കുന്ന ട്രാക്കുകളിലാണ് ഞാൻ കൂടുതലും പങ്കെടുത്തത്. എന്റെ പ്രബന്ധാവതരണം രണ്ടാം ദിവസമായിരുന്നു. ഗവേഷണങ്ങളുടെ രത്നച്ചുരുക്കം 30 മിനിറ്റിനുള്ളിൽ പറഞ്ഞു തീർക്കാൻ ഞാനും സഹ-ഗവേഷക ജേഡിനും വളരെ പാടുപെട്ടു. അവതരണത്തിനു ശേഷം ഞാൻ പ്രബന്ധത്തിൽ സൂചിപ്പിച്ച കാര്യങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിശദീകരണം ആരാഞ്ഞുകൊണ്ട് പലരും നേരിട്ടും, ഓൺലൈനിലൂടെയും സമീപിക്കുകയുണ്ടായി. ഇന്ത്യയിൽ നടക്കുന്ന വിവിധ പരിപാടികളെപ്പറ്റി ഇടവേളകളിൽ പലരുമായും സംസാരിച്ചു. വിക്കിവുമൺ ലഞ്ച് എന്ന വിക്കിമാനിയയിൽ പങ്കെടുക്കുന്ന സ്ത്രീകളുടെ ഊൺ വിരുന്നിൽ ആതിഥേയയായിരുന്നതുകൊണ്ട് എല്ലാവരെയും ക്ഷണിക്കാനും, മുറി ഒരുക്കാനും മറ്റുമായി വളരെ നേരത്തെ എത്തിച്ചെല്ലേണ്ടി വന്നു. വിക്കിമീഡിയ സ്ത്രീകൾക്കു വേണ്ടി ചെയ്യുന്ന പല കാര്യങ്ങളും ഈ വിരുന്നിൽ ചർച്ചയായി. വിക്കിമീഡിയയിൽ നിന്ന് സ്ത്രീ ഉപയോക്താക്കൾ എന്താണ് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നതെന്നതിന്റെ സംക്ഷേപരൂപം അന്നത്തെ ചർച്ചയിൽ നിന്ന് മനസിലാക്കാനായി. മൂന്നാം ദിവസം നടന്ന പ്രധാന പരിപാടികൾ സ്യൂ ഗാർഡ്നറുടെ അവതരണവും, വിക്കിമീഡിയ ട്രസ്റ്റികളുമായുള്ള ചോദ്യോത്തരവേളയുമായിരുന്നു. അടുത്ത വർഷം വിക്കിമീഡിയ ശ്രദ്ധകേന്ദ്രീകരിക്കുന്ന ലക്ഷ്യങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വ്യക്തമായ ധാരണ ഈ രണ്ട് പരിപാടികളിൽ നിന്നും ലഭിച്ചു. കൂടാതെ, ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂകണ്ഡത്തിൽ നിന്നുള്ളവരുടെ സംഗമവും നടത്തുകയുണ്ടായി. ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളെപ്പറ്റിയും, അന്തർ-ഭാഷാ സഹപ്രവർത്തനത്തെപ്പറ്റിയും ചർച്ച ചെയ്തു. വൈദ്യശാസ്ത്രത്തെ സംബന്ധിച്ച ലേഖനങ്ങളാണ് ഞാൻ കൂടുതലായും എഴുതാറുള്ളതെങ്കിലും വൈദ്യശാസ്ത്ര ലേഖനങ്ങളുടെ നിലവാരം വർദ്ധിപ്പിക്കാനുള്ള സംരംഭമായ വിക്കിപ്രൊജക്ട് : മെഡിസിനിൽ ഞാൻ അത്ര സജീവമല്ല. ഈ സംരംഭത്തിനു വേണ്ടി എനിക്ക് ചെയ്യാൻ പറ്റുന്ന കാര്യങ്ങളെപ്പറ്റിയും പ്രൊജക്ടിനു നേതൃത്വം നൽകുന്ന ജേംസ് ഹീൽമാൻ സംസാരിച്ചു. കോൺഫറൻസിന്റെ അവസാനദിവസം പ്രസിദ്ധമായ ഷെക്-ഓ-ബീച്ചിൽ വച്ചായിരുന്നു അത്താഴവിരുന്ന്. വരാനിരിക്കുന്ന പരീക്ഷയ്ക്ക് പഠിക്കേണ്ടിയിരുന്നതുകൊണ്ടും, മെയിലുകൾക്ക് മറുപടി അയയ്ക്കേണ്ടിയിരുന്നതുകൊണ്ടും ഈ പരിപാടിക്ക് പോകാൻ സാധിച്ചില്ല. വിക്കിമാനിയ കോൺഫറൻസ് കഴിഞ്ഞതിന്റെ അടുത്തദിവസം ‘ലേണിങ് ഡേ’ എന്നു പേരുള്ള, വിക്കിമീഡിയയിലെ വ്യത്യസ്ത പ്രൊജക്ടുകൾക്ക് നേതൃത്വം നൽകുന്ന മുപ്പതോളം പേരുടെ കൂടിക്കാഴ്ച നടന്നു. ഇന്ത്യയിൽ നിന്നും എനിക്കു പുറമേ വിക്കിമീഡിയ നേരിട്ട് ഫണ്ട് നൽകുന്ന ‘ആക്സസ് ടു നോളേജ്’ എന്ന പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ ഡിറക്ടർ ആയ ശ്രീ. വിഷ്ണു വർദ്ധനും പങ്കെടുത്തു. ഈ പരിപാടിയിൽ പങ്കെടുക്കേണ്ടതിനായാണ് ആദ്യം തീരുമാനിച്ച തിയ്യതിയെക്കാൾ ഒരു ദിവസം അധികം ഹോങ്കോങിൽ ചിലവഴിക്കേണ്ടി വന്നതും, വിക്കിമീഡിയ ഫൌണ്ടേഷൻ എനിക്ക് വേണ്ടി ആദ്യം ബുക്ക് ചെയ്തിരുന്ന ടിക്കറ്റ് മാറ്റേണ്ടി വന്നതും. ലേണിങ് ഡേയ്ക്ക് ശേഷം ഹോങ്കോങ് ടൂറിസം ബോഡ് വിക്കിമാനിയയ്ക്കു വേണ്ടി പ്രത്യേകം ജങ്ക് ബോട്ടു സവാരി സജ്ജീകരിച്ചിരുന്നു. നമ്മുടെ ഹൗസ്ബോട്ടുകൾ പോലെ രണ്ട് നിലകളിലായുള്ള, കാറ്റിന്റെ ഗതിയനുസരിച്ചും, മോട്ടോർ ഉപയോഗിച്ചും പ്രവർത്തിക്കുന്ന ബോട്ടാണിത്. ബോട്ടിലേക്ക് കയറാൻ ശ്രമിക്കുമ്പോൾ അത് തെന്നിമാറും. ഓളങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് ബോട്ട് നീങ്ങുന്നതിനാൽ അതിൽ കയറുന്നത് അല്പം സാഹസികത വേണ്ടുന്ന പരിപാടിയാണ്. തെന്നിക്കളിക്കുന്ന ജങ്ക് ബോട്ട് കണ്ടപ്പോൾ ആദ്യം കയറാൻ എല്ലാവർക്കും ചെറിയ പേടി. കേരളത്തിൽ നിന്നാണ് ഞാൻ വരുന്നതെന്നതുകൊണ്ട് എനിക്ക് ബോട്ടിൽ കയറി ഒരുപാട് പരിചയമുണ്ടാകുമെന്ന് എല്ലാവരും കൂടി തീരുമാനിച്ചു. അങ്ങനെ മനസില്ലാമനസ്സോടെയാണെങ്കിലും ആദ്യത്തെ ശ്രമത്തിൽ തന്നെ എനിക്ക് ബോട്ടിൽ കയറാൻ സാധിച്ചു. കയറിയതിനു ശേഷം ബോട്ടിനകത്തുള്ള ജീവനക്കാരെ വിളിച്ചു കൊണ്ടുവന്ന് ബാക്കിയുള്ളവരെയും കൈപിടിച്ച് കയറ്റിയ ശേഷമാണ് ബോട്ട് പുറപ്പെട്ടത്. സമയമാകുന്നതിനു മുൻപു തന്നെ ഞങ്ങൾ എത്തിച്ചേർന്നതിനാൽ ബോട്ടിലെ ജീവനക്കാർ ഞങ്ങൾ പുറത്ത് കാത്തുനിൽക്കുന്നത് കണ്ടതുമില്ല.

വിക്കിമാനിയയിൽ പങ്കെടുത്ത ഇന്ത്യൻ വംശജരിൽ ചിലർ, കടപ്പാട് : Subhashish Panigrahi, CC-BY-SA, Wikimedia Commons

തിരക്കേറിയ പരിപാടികളായിരുന്നതിനാൻ വളരെ കുറച്ച് സ്ഥലങ്ങൾ മാത്രമേ കാണാൻ പറ്റിയുള്ളൂ. ഹോങ്കോങ് ദ്വീപുസമുച്ചയങ്ങൾക്കിടയിൽ പൊതുഗതാഗത സംവിധാനത്തിൽ യാത്ര ചെയ്യണമെങ്കിൽ ഒക്ടോപസ് കാർഡ് എന്ന യാത്രാകാർഡ് വാങ്ങേണ്ടതുണ്ട്. യാത്രക്കാരിൽ ഭൂരിഭാഗവും പൊതുഗതാഗത സംവിധാനത്തെ ആശ്രയിക്കുന്നു. യാത്രയ്ക്ക് ബ്രസീലിൽ നിന്നുള്ള ഓനയും സംഘവും, വിക്കിമീഡിയ ഇന്ത്യയുടെ ഭാരവാഹികൾ എന്നിവരായിരുന്നു കൂട്ട്. ഫെറിയിൽ യാത്ര ചെയ്ത് ക്വീൻസ് പൈർ എന്ന കപ്പൽ ആഗമന കേന്ദ്രവും, അവിടുന്ന് കാണാവുന്ന ലൈറ്റ് ഷോയും കാണാൻ സാധിച്ചു. ഹോങ്കോങ് കടൽത്തീരത്തുള്ള ബ്രൂസ്ലിയുടെ പ്രതിമ അനേകം സഞ്ചാരികളെ ഇങ്ങോട്ടാകർഷിക്കാറുണ്ട്. കടൽത്തീരത്ത് പതിച്ച കല്ലുകൾക്കിടയിൽ ഹോങ്കോങ് സന്ദർശിച്ച പ്രമുഖ വ്യക്തികളുടെ കയ്യടയാളം ആലേഖനം ചെയ്തിരിക്കുന്നു. ഹോങ്കോങ് ആർട്ട് മ്യൂസിയവും, ശാസ്ത്ര മ്യൂസിയവും കാണണമെന്നുണ്ടായിരുന്നെങ്കിലും പോകാൻ തീരുമാനിച്ചിരുന്ന ദിവസം അപ്രതീക്ഷിതമായി ചുഴലിക്കാറ്റിനെതിരെയുള്ള ജാഗ്രത പുറപ്പെടുവിച്ചിരുന്നതിനാൽ യാത്ര വേണ്ടെന്നു വയ്കുകയായിരുന്നു. ഹോങ്കോങിലെ ഗ്രാമപ്രദേശങ്ങൾ കാണാനാകാഞ്ഞത് ഇന്നും ഒരു നഷ്ടമായി അവശേഷിക്കുന്നു. പരിപാടിയുടെ സംഘാടകരിലൊരാളായ ഡെറിക് ചാൻ വിക്കിമാനിയയിലെ അതിഥികൾക്കു വേണ്ടി തന്റെ ജന്മനാട്ടിലേക്ക് വിനോദയാത്ര സംഘടിപ്പിച്ചിരുന്നു. പരിപാടികൾ കഴിഞ്ഞ് തൊട്ടടുത്ത ദിവസം തന്നെ മടങ്ങുകയായിരുന്നതിനാൽ ഈ യാത്രയ്ക്ക് ക്ഷണം കിട്ടിയിട്ടും പോകുവാൻ സാധിച്ചില്ല. ഹോങ്കോങിലെ പല പ്രധാന ചത്വരങ്ങൾക്കും, കടൽത്തീരങ്ങൾക്കും ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്ഞിമാരുടെ പേരുകളാണുള്ളത്. വഴി കാണിക്കുന്ന സൈൻബോഡുകളും, നഗരത്തിന്റെ ഭൂപടങ്ങളും നഗരത്തിന്റെ പലയിടത്തായി പ്രദർശിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതുകൊണ്ട് വഴി തെറ്റാനുള്ള സാധ്യത വളരെക്കുറവാണ്. വളരെ കാര്യക്ഷമതയുള്ള മെട്രോ ട്രൈനുകൾ ഉള്ളതുകൊണ്ട് നഗരത്തിന്റെ ഏതുഭാഗത്തും പെട്ടെന്നു തന്നെ എത്താൻ സാധിക്കും. ഹോങ്കോങ് ദ്വീപിൽ നിന്ന് കവ്ലൂൺ ദ്വീപിലേക്ക് മെട്രോയിൽ പോകുന്ന വഴി കടലിന്റെ അടിയിലൂടെയുള്ള തുരങ്കത്തിലൂടെയാണ് ഒരു മിനിറ്റോളം നേരം സഞ്ചരിച്ചത്. കടലിനടിയിലായിരിക്കുമ്പോൾ കടലിന്റെ ഇരമ്പൽ വ്യക്തമായി കേൾക്കാം. ഡബിൾ ഡെക്കർ ബസ്സുകളാണ് ഹോങ്കോങ്ങിൽ ഭൂരിഭാഗവുമുള്ളത്. ബസ്സിൽ കയറുമ്പോളും ഇറങ്ങുമ്പോളും ബസ്സിലെ കാർഡ് റീഡറിനു മുന്നിൽ ഒക്ടോപസ് കാർഡ് കാണിക്കണം. യാത്രാചാർജ്ജായി കാർഡിൽ നിന്നും കിഴിച്ച തുകയും, കാർഡിൽ ബാക്കിയുള്ള തുകയും സ്ക്രീനിൽ ദൃശ്യമാകും. ഇതേ കാർഡുപയോഗിച്ച് പല കടകളിൽ നിന്നും സാധനങ്ങൾ വാങ്ങുവാനുള്ള സൗകര്യവുമുണ്ട്. നാട്ടിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകാനായി ചൈനീസ് മാതൃകയിലുള്ള കരകൗശലവസ്തുക്കളും, മിഠായികളുമാണ് വാങ്ങിയത്. മറ്റ് ലോകരാജ്യങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് സാധനങ്ങളുടെ വില താരതമ്യേനെ കുറവായിരുന്നതിനാൽ കൂടെയുണ്ടായിരുന്ന പലരും ഒരുപാട് ഷോപ്പിങ് നടത്തുന്നുണ്ടായിരുന്നു. തിരിച്ചു പോകുമ്പോൾ എയർപോർട്ട് ഉദ്യോഗസ്ഥൻ ചിരിച്ചുകൊണ്ട് ‘ഹൗ ഡിഡ് യു ലൈക് ഹോങ്കോങ് ?’ (ഹോങ്കോങ് ഇഷ്ടപ്പെട്ടുവോ?) എന്ന് ചോദിക്കുകയുണ്ടായി. വളരെ ഇഷ്ടപ്പെട്ടു എന്ന് ഞാൻ പറഞ്ഞപ്പോൾ വീണ്ടും വരൂ എന്ന് അദ്ദേഹം ആശംസിച്ചു. മറ്റൊരവസരത്തിൽ ഹോങ്കോങിലേക്ക് തീർച്ചയായും വരണം എന്ന് മനസിലുറപ്പിച്ചുകൊണ്ടാണ് ഹോങ്കോങിൽ നിന്നും നാട്ടിലേക്ക് തിരിച്ചത്.

കാൽപ്പന്തുകളിയുടെ നാട്ടിൽ

yatra_bunas_fb

അർജന്റീനയുടെ തലസ്ഥാനവും, ലാറ്റിൻ അമേരിക്കയുടെ റാണി എന്ന് പരക്കെ വിഖ്യാതമായതുമായ മനോഹര നഗരമാണ് ബ്യൂണസ് ഏയഴ്സ്. ഈ സുന്ദര നഗരം സന്ദർശിക്കാൻ എനിക്ക് അവസരം ലഭിച്ചത് വിക്കിമീഡിയ സംരംഭങ്ങളുമായി സഹകരിച്ച് പ്രവർത്തിക്കുന്ന സ്ത്രീകളുടെ കൂടിക്കാഴ്ചയിൽ പങ്കെടുക്കാൻ വേണ്ടി അർജന്റീനയിലെത്തിയപ്പോഴാണ്. വിമാനം താഴ്ന്നു പറക്കുമ്പോൾ ആദ്യം കാണുന്നത് രാത്രി വെളിച്ചത്തിൽ കുളിച്ച നഗരവും,നേരിയ വരപോലെ കാണാവുന്ന റിയാഷുവേലോ നദിയുമാണ്. നദിക്ക് രണ്ടറ്റത്തുമായി അംബരചുംബികളും, നഗരചത്വരങ്ങളും, വളഞ്ഞു പുളഞ്ഞു പോകുന്ന റോഡുകളും ദൃശ്യമാകും. ലാറ്റിനമേരിക്കയുടെ മാസ്മരികത നുണയാൻ പ്രതിവർഷം ലക്ഷോപലക്ഷം സഞ്ചാരികൾ ഒഴുകിയെത്തുന്നത് ഈ സ്വപ്നനഗരത്തിലേക്കാണ്. ഫ്ലൈറ്റ് ഇറങ്ങിയപ്പോൾ താപനില പത്ത് ഡിഗ്രി സെൽഷ്യസ് ആയിരുന്നു. ഇവിടെ മഞ്ഞുകാലങ്ങളിൽ താപനില മൈനസ് 5 വരെയൊക്കെ പോകാറുണ്ടത്രെ.

100_5448

എന്റെ സഹയാത്രികർ രണ്ടുപേർ

നഗരം ചുറ്റാൻ എനിക്ക് കൂട്ട് കംബോഡിയ സ്വദേശിനി കുനിലയും, ബ്രസീൽ സ്വദേശിനി ബേരിയയും, സൗത്ത് ആഫ്രിക്കക്കാരിയായ ഷാർലിനുമായിരുന്നു. ദിവസവും രാവിലെ ഞങ്ങൾ നടക്കാൻ പോകും. ഹോട്ടലിലെ ടൂറിസ്റ്റ് ഡെസ്കിൽ അന്വേഷിച്ച് യാത്ര ചെയ്യാൻ പറ്റിയ സ്ഥലങ്ങൾ ഏതെല്ലാമാണെന്ന് കണ്ടെത്തും. വൈകുന്നേരങ്ങളിൽ ബസ്സിലും, മെട്രോയിലുമായി ഊരുചുറ്റും. ചിത്രങ്ങളെടുക്കും. വഴിയോരത്തുള്ള പലതരം കടകളിൽ കയറിയിറങ്ങും. ഒരിക്കൽ യാത്ര കഴിഞ്ഞ് തിരിച്ചെത്തുമ്പോൾ നഗരത്തിൽ സമരം നടക്കുന്നു. അവശ്യ സാധനങ്ങൾക്ക് വില കൂടിയതിൽ പ്രതിഷേധിച്ചാണ് സമരം. ഇവിടെ റോഡിനു നടുവിൽ നിന്ന് പാട്ടുപാടിയും, ഗിറ്റാർ വായിച്ചും, ടാംഗോ നൃത്തം ചവിട്ടിയുമാണ് പ്രതിഷേധപ്രകടനം നടത്തുക. പ്രകടനം നടത്തുന്ന എല്ലാവരെയും കൂടാതെ, അതു കണ്ടു നിൽക്കുന്നവരെപ്പോലും മിനിറ്റുകൾക്കുള്ളിൽ പൊലീസ് വാനിൽ കയറ്റിക്കൊണ്ടുപോകുമത്രെ.

100_5256

പ്രതിഷേധപ്രകടനത്തിനു മുന്നിൽ ഞാനും ഷാര്ലിനും

ബെൽഗ്രാനോ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനിൽ നിന്നാണ് ചെഗുവേര,കാര്ലോസ് ഫെററുമൊന്നിച്ച് ആൻഡിസ് പർവ്വതനിരകളെ ലക്ഷ്യമാക്കി ആറു വർഷം നീണ്ട യാത്രയ്ക്ക് തുടക്കമിട്ടത്. ഇപ്പോൾ അവിടെ സാധാരണ ട്രൈനിനു പകരം മെട്രോ-റെയിൽ ആണുള്ളത്.  ചെഗുവേര ബെൽഗ്രാനോയിൽ നിന്നാണ് പാതയിലേക്കു വീണ്ടുംഎന്ന യാത്രാക്കുറിപ്പുകളുടെ സഞ്ചയത്തെ സൃഷ്ടിക്കാനാസ്പദമായ യാത്ര തുടങ്ങിവച്ചത് എന്നത് ഒപ്പമുണ്ടായിരുന്ന അർജന്റൈൻ സ്വദേശി തെരേസയ്ക്ക് പോലും അറിയില്ലായിരുന്നു. ഇവിടെ നിന്നും പുറപ്പെട്ട രണ്ടു വർഷം നീണ്ടുനിന്ന യാത്രയിലാണ് അദ്ദേഹത്തിനെ തന്റെ ലക്ഷ്യത്തെക്കുറിച്ചും, ദൗത്യത്തെക്കുറിച്ചും അവബോധം ഉണ്ടാക്കാൻ സഹായിച്ചത്. വിടർന്ന പുഞ്ചിരിയുമായി തീവണ്ടിയുടെ കമ്പാർട്ട്മെന്റിലെ കമ്പിയിൽ ശ്രദ്ധയില്ലാതെ തൂങ്ങിപ്പിടിച്ചിരിക്കുന്ന, ക്രോപ്പ് ചെയ്ത മുടിയുള്ള, അലക്ഷ്യമായി വസ്ത്രധാരണം ചെയ്ത ചെയുടെ രൂപം അവിടത്തെ പല യാത്രക്കാരിലും എനിക്ക് കണ്ടെത്താനായി.

 

 ആദ്യത്തെ ദിവസം നഗരക്കാഴ്ച്ചകൾ കാണാൻ ഞങ്ങൾ പോയത് ലാ ബൊക്കയിലേക്കാണ്. 1950-കളിൽ മറ്റ് ലാറ്റിനമേരിക്കൻ രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്ന് ബ്യൂണസ് ഏയഴ്സിലേക്ക് ഒഴുകിയെത്തിയ പ്രവാസികൾ തിങ്ങിപ്പാർത്തിരുന്നത് ഇവിടെയാണ്. നദീമുഖത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഈ നഗരപ്രദേശത്ത് പണ്ടൊരു കപ്പൽ നിർമ്മാണശാല ഉണ്ടായിരുന്നത്രെ. കപ്പൽ നിർമ്മിച്ചിരുന്ന പാവപ്പെട്ട തൊഴിലാളികളുടെ ചെറുവീടുകൾ ചരിത്രത്തിന്റെ ശേഷിപ്പുകളായി ഇന്നും ലാ ബൊക്കയിൽ നിലകൊള്ളുന്നു. കപ്പലിനു ചായം പൂശാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന നിറങ്ങൾ കൊണ്ടാണ് വീടുകളുടെ പുറം ചുവരുകൾ പെയിന്റ് ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. ഒരു തുള്ളി ചായം പോലും പാഴാക്കാതെ നിറം കൊടുത്തിരുന്നതിനാൽ വീടു മുഴുവനും ഒരേ നിറം കൊടുക്കാൻ കഴിയാതെ വരികയും, വ്യത്യസ്ത നിറങ്ങളിൽ ചായമടിക്കുകയും ചെയ്യേണ്ടിവന്നു. അതോടെ വീടുകളുടെ പല ഭാഗങ്ങൾക്ക് പല നിറങ്ങളായി. ഇത്തരം വർണ്ണശബളമായ വീടുകൾ ലാ ബൊക്കയുടെ മാത്രം സവിശേഷതയാണ്. കാമിനിറ്റോ എന്ന് വിളിക്കുന്ന ഒരുപാട് ചെറിയ നടപ്പാതകൾ ഇവിടെയുണ്ട്. പരിചയമില്ലാത്തവർ ഇതിലേ നടന്നാൽ വഴി തെറ്റുമെന്നത് ഉറപ്പാണ് എന്ന് സ്വദേശിയും ഞങ്ങളുടെ ആതിഥേയനുമായ പട്രീഷ്യോ മുൻപേ മുന്നറിയിപ്പ് തന്നിരുന്നതുകൊണ്ട് വഴിയടയാളങ്ങളുള്ള, പ്രധാന പാതയിലൂടെ മാത്രമേ ഞങ്ങൾ സഞ്ചരിച്ചുള്ളൂ.

ലാ ബൊക്കയിൽ നിന്ന്

അർജന്റീനക്കാർ കാപ്പി കുടിക്കാനുപയോഗിക്കുന്ന മാഥേഎന്ന കോപ്പ ധാരാളമായി വിൽക്കുന്ന വഴിവാണിഭക്കാരെയും, ചിത്രങ്ങളും,കൗതുകവസ്തുക്കളും, ഫുട്ബോളും,കടും നിറങ്ങളുള്ള വസ്ത്രങ്ങളും വിൽക്കുന്ന കടകളും കണ്ടു. വഴിയരികിലെ കടയിൽ നിന്ന് അർജന്റൈൻ രീതിയിൽ പൊരിച്ചെടുത്ത ഉരുളക്കിഴങ്ങും, ആപ്പിൾ ജൂസും, പിറ്റ്സയുമൊക്കെ ധാരാളമായി വാങ്ങിക്കഴിച്ചു. വഴിയരികിൽ ടാംഗോ നൃത്തത്തിന്റെ വേഷം ധരിച്ച് നിൽക്കുന്ന സുന്ദരിമാരായ നർത്തകിമാരുടെ കൂടെ നിന്ന് ഫോട്ടോ എടുക്കാൻ 30 പെസോ നൽകണം. ജിംനാസ്റ്റിക്സ്സ് നർത്തകിമാരെപ്പോലെ വളരെയധികം മെയ് വഴക്കമുള്ള ഇവർ അസാധ്യമെന്ന് തോന്നുന്ന പൊസിഷനുകളിൽ നമ്മോടൊപ്പം നിന്ന് ചിത്രത്തിനു പോസ് ചെയ്തു തരും. നാട്ടിലെ കൂട്ടുകാർക്ക് കൊടുക്കാനായി സുവനീറുകൾ വാങ്ങിയത് ലാ ബൊക്കയിലെ വഴിയോരങ്ങളിൽ നിന്നാണ്. വിദേശികളാണെന്നു കണ്ടാൽ കച്ചവടക്കാർ വില കൂട്ടി പറയും. വിലപേശിയാൽ അവസാനവില ആദ്യം പറഞ്ഞ വിലയുടെ പകുതിയോളമൊക്കെയാവും. കൂടുതൽ ആളുകൾ വാങ്ങുകയാണെങ്കിൽ വില കുറച്ചു തരും. ലാ ബൊക്കയിലെ വീടുകളുടെ ചുവരുകൾ പോലെ തന്നെ വർണ്ണാഭമായവയാണ് വഴിയരികിൽ വച്ച് വിൽക്കുന്ന സ്കാഫുകളും, ആഭരണങ്ങളും, പാത്രങ്ങളും മറ്റും.

 

ലാ ബൊക്കയിൽ നിന്ന് അല്പം അകലെയാണ് ലാ ബൊംബനേറ എന്ന ഫുട്ബോൾ സ്റ്റേഡിയം. സ്പാനിഷ് ഭാഷയിൽ ലാ ബൊംബനേറഎന്നാൽ മിഠായിപ്പെട്ടി എന്നാണത്രെ അർഥം. നമ്മുടെ കുഞ്ഞുങ്ങൾക്ക് മിഠായിപ്പെട്ടിയോടെന്നപോലെ ഇവിടുത്തെ കുട്ടികൾക്ക് ഫുട്ബോളിനോടാണ് കമ്പം. എക്കാലത്തെയും കാൽപ്പന്തുകളിയിലെ രാജകുമാരനായ ഡീഗോ മറഡോണ ചെറുപ്പകാലത്ത് ബൊക്ക ജൂനിയേഴ്സ് ക്ലബ്ബിലെ അംഗമായിരുന്നപ്പോൾ ലാ ബൊംബനേറ സ്റ്റേഡിയത്തിലാണ് പതിവായി കളിച്ചിരുന്നത്. ഈ സ്റ്റേഡിയത്തിൽ കളിച്ച് വളർന്ന പലരും ഇപ്പോൾ വിലപിടിപ്പുള്ള താരങ്ങളാണെന്ന് അവിടെ ശിൽപങ്ങൾ വിൽക്കുന്ന ഗബ്രിയേൽ എന്ന മധ്യവയസ്കൻ ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞു. കളിക്കാനെത്തിയവരിൽ ഭൂരിഭാഗവും അർജന്റൈൻ ജേഴ്സി അണിഞ്ഞ യുവാക്കളും കുട്ടികളുമാണ്. ഞങ്ങൾ പോയ ദിവസം അവിടെ മത്സരങ്ങളൊന്നുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. മത്സരങ്ങൾ നടക്കുന്ന ദിവസം സ്റ്റേഡിയം ആളുകളെക്കൊണ്ട് നിറഞ്ഞു കവിയുമെന്ന് അറിയാൻ കഴിഞ്ഞു.

കോൺഫറൻസിനിടയിൽ

പിന്നീട് പോയത് പിങ്ക് ഹൗസിലേക്കാണ്. അർജന്റൈൻ പ്രസിഡന്റിന്റെ ഉഷ്ണകാല വസതിയാണ് പിങ്ക് ഹൗസ്. പ്രസിഡന്റ് ഇവിടെ താമസിക്കാറില്ലെങ്കിലും ഈ പിങ്ക് കെട്ടിടം ചരിത്രസ്മാരകമായി നിലനിർത്തിയിരിക്കുന്നു. കെട്ടിടത്തിനകത്ത് ഒരു മ്യൂസിയവുമുണ്ട്. അർജന്റൈൻ ദേശീയ ദിനമായ മെയ് 25-നാണ് ഞങ്ങൾ ഇവിടം സന്തർശിച്ചത്. ഇറ്റാലിയൻ വാസ്തുശില്പകലയിലാണ് പിങ്ക് മന്ദിരം നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ളത്. ചിത്രങ്ങളിൽ മാത്രം കണ്ടു പരിചയമുള്ള ഇംഗ്ലണ്ടിലെ ബക്കിങാംഷെയർ ബംഗ്ലാവിന്റെ അകത്തളത്തെ പിങ്ക് മന്ദിരം അനുസ്മരിപ്പിച്ചു. അർജന്റീനയിലെ രണ്ട് പ്രധാന രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികളുടെ കൊടികളുടെ നിറമായിരുന്നു വെളുപ്പും, ചുവപ്പും. അതിനാലാണത്ര വെളുപ്പും ചുവപ്പും കലർത്തിയാലുണ്ടാവുന്ന പിങ്ക് നിറം ഈ കെട്ടിടത്തിനു കൊടുക്കാം എന്ന് അധികൃതർ തീരുമാനിച്ചത്.

 

വൈകുന്നേരമായപ്പോൾ പിങ്ക് മന്ദിരത്തിനു മുന്നിൽ ആളുകൾ തടിച്ചുകൂടി. പ്രശസ്തമായ ഒരു ഗായകസംഘം പിങ്ക് മന്ദിരത്തിനഭിമുഖമായി കെട്ടിയ സ്റ്റേജിൽ ഗാനമേള അവതരിപ്പിക്കുന്നത് കാണാനായിരുന്നു ആളുകൾ വന്നുചേർന്നത്. ഗാനമേള ആസ്വദിക്കാനെത്തിയവരിൽ ഭൂരിഭാഗവും സ്ത്രീകളും,കുട്ടികളുമായിരുന്നു. വിദേശികളായ ഞങ്ങളെ കണ്ട് കൗതുകം തോന്നിയ, ഡാൽമേഷ്യൻ നായോടൊപ്പം ഗാനമേള ശ്രവിക്കാനെത്തിയ ഒരു മധ്യവയസ്കൻ ഞങ്ങൾക്ക് പിങ്ക് മന്ദിരത്തിന്റെ ചരിത്രത്തെക്കുറിച്ചും, അർജന്റീനയിൽ കണ്ടിരിക്കേണ്ട മറ്റ് സ്ഥലങ്ങളെക്കുറിച്ചും പറഞ്ഞുതന്നു. പിങ്ക് ഹൗസിനടുത്തുള്ള ഒരു ജാപ്പനീസ് ഭക്ഷണശാലയിൽ നിന്നാണ് അന്ന് ഞങ്ങൾ ഭക്ഷണം കഴിച്ചത്. നാലു ദിവസമായി അർജന്റീനയിലെങ്ങും ചോറ് കിട്ടാത്തതിന്റെ വിഷമം ജാപ്പനീസ് ഫ്രൈഡ് റൈസ് കഴിച്ചുകൊണ്ടാണ് ഏഷ്യക്കാരായ ഞാനും, കുനിലയും തീർത്തത്. മറ്റുള്ളവർക്ക് ചോറൊന്നും ഒരു പ്രശ്നമേ അല്ലായിരുന്നു എന്ന് മാത്രമല്ല, വലിയ കഷ്ണങ്ങളായി വേവിച്ച് വെട്ടിയിട്ടു തരുന്ന മാട്ടിറച്ചി തക്കാളി സോസിലും ചില്ലി സോസിലും മുക്കി അവർ രുചിയോടെ കഴിക്കുകയും ചെയ്തു.

 

കൂടെയുണ്ടായിരുന്ന റഷ്യക്കാരി അനസ്താസ്യ നന്നായി ചിത്രങ്ങളെടുക്കും. താമസിക്കുന്ന ഹൊട്ടേലിൽ നിന്ന് കോൺഫറൻസ് നടക്കുന്ന ലാ പ്ലാറ്റ യൂനിവേഴ്സിറ്റിയിലേക്ക് ഏതാണ് അരക്കിലോമീറ്റർ ദൂരമുണ്ട്. ഇത്രയും ദൂരം വഴിതെറ്റാതെ നടക്കുന്നതിലാകും എന്റെ ശ്രദ്ധ. എന്നാൽ അനസ്താസ്യ വഴിയൊന്നും ശ്രദ്ധിക്കാതെ, ക്യാമറയിൽ ചിത്രങ്ങൾ എടുക്കുന്ന തിരക്കിലായിരിക്കും. അവരുടെ ക്യാമറയിൽ പതിഞ്ഞ ദൃശ്യങ്ങളിൽ കെട്ടിടങ്ങളും ആളുകളും മാത്രമല്ല, ബ്യൂണസ് ഏയഴ്സിലെ തെരുവുകളും, കടകളും, വഴിയോരക്കാഴ്ചകളും ഒക്കെയുണ്ട്.

 

P1100424

ടാംഗോ നൃത്തം. അനസ്താസ്യ ലവോവ എടുത്ത ചിത്രം. സമ്മതത്തോടെ പുനഃപ്രസിദ്ധീകരിച്ചത്.

നാടകങ്ങളോട് വലിയ പ്രിയമാണ് അർജന്റീനക്കാർക്ക്. വൈകുന്നേരങ്ങളിൽ നടക്കാനിറുങ്ങുമ്പോൾ നാടകത്തിലെ കഥാപാത്രങ്ങളുടെ വേഷങ്ങൾ ധരിച്ച ഒരു സംഘം ആളുകൾ നാടകശാലകൾക്ക് മുന്നിലുണ്ടാവും. വഴിപോക്കരെ നാടകശാലയിലേക്ക് ആകർഷിക്കാനാണ് ആളുകൾ ഇത്തരത്തിൽ വേഷം കെട്ടി നിൽക്കുന്നത്. വസ്ത്രങ്ങളുടെ കടകൾ ധാരാളമാണ്, പക്ഷെ വസ്ത്രങ്ങളെല്ലാം തണുപ്പുള്ള കാലാവസ്ഥയ്ക്കനുയോജ്യമായവയാണ്. ഏഷ്യയിലെക്കാൾ താരതമ്യേന വിലക്കൂടുതലുമാണ്. തൊപ്പികളും, ബെൽറ്റുകളും, സ്കാർഫുകളും വിൽക്കുന്ന ഒരു കടയിൽ കയറി തൂക്കിയിട്ടിരിക്കുന്ന വസ്ത്രങ്ങൾ എടുത്തുനോക്കവേ പെട്ടെന്ന് വസ്ത്രവിൽപ്പനക്കാരി പിന്നിൽ നിന്ന് വിദഗ്ദമായി എന്റെ കഴുത്തിൽ സ്കാർഫ് അണിയിച്ചു. അത് ധരിച്ചുകൊണ്ടുള്ള എന്റെ ചിത്രം എടുത്തത് അനസ്തേസ്യയാണ്. അർജന്റൈൻ വസ്ത്രനിർമ്മാതാക്കളുടെ കരവിരുതിൽ അസൂയ തോന്നിയത് പല നിറങ്ങളിലും, വലിപ്പത്തിലുമുള്ള തൊപ്പികളുടെ പ്രൗഢി കണ്ടപ്പോഴാണ്. അയൽ നാടുകളിൽ നിന്നും ഇറക്കുമതി ചെയ്യുന്ന തുണിത്തരങ്ങളും വിപണിയിൽ ധാരാളമായി കിട്ടാനുണ്ടത്രെ.

IMG-20120527-00043

ബ്യൂണസ് ഏയഴ്സിൽ ഒരുപാട് കൃസ്തീയ പള്ളികൾ കാണാൻ കഴിഞ്ഞു. ഹോട്ടലിലെ വരാന്തയിൽ നിന്നാൽ പള്ളിമണി മുഴങ്ങുന്ന ശബ്ദം അടിക്കടി കേൾക്കാം. ഇവിടുത്തെ മെട്രപ്പോളിറ്റിയൻ കത്തീഡ്രലിലെ ആർച്ച് ബിഷപ്പായിരുന്ന ജോർജ് മരിയോ ബെർഗോഗ്ലിയോ ആണ് 2013 മാർച്ചിൽ മാർപ്പാപ്പയായി സ്ഥാനാരോഹണം ചെയ്യപ്പെട്ടത്. മറ്റ് മതങ്ങളുടെ ആരാധനാലയങ്ങളും ഇവിടെയുണ്ട്. 92 ശതമാനം അർജന്റീനക്കാരും കൃസ്തുമതത്തിൽ വിശ്വസിക്കുന്നു. ഒരുപാടു വിറ്റഴിഞ്ഞു പോകുന്നതുകൊണ്ടായിരിക്കണം കുരിശുമാലകളും, കൊന്തകളും വിൽക്കുന്ന ധാരാളം കടകൾ ഇവിടെയുണ്ട്.

 

 തിരിച്ചുവരുമ്പോൾ അർജന്റൈൻ ഓർമ്മകളായിരുന്നു മനസ്സു നിറയെ. ഫുട്ബോളിനെയും, പാശ്ചാത്യ സംഗീതത്തെയും സ്നേഹിക്കുന്നവർ ജീവിതത്തിൽ ഒരിക്കലെങ്കിലും വന്നിരിക്കേണ്ട രാജ്യമാണിത്. ടാംഗോ നൃത്തം കാണാനും, ചിത്രങ്ങളെടുക്കാനും, അർജന്റൈൻ സുഹൃത്തുക്കളെ ഒന്നുകൂടി കാണാനും വീണ്ടും അർജന്റീനയിലേക്ക് യാത്രചെയ്യണം എന്ന് മനസിൽ ഉറപ്പിച്ചാണ് തിരിച്ചു പോന്നത്.

%d bloggers like this: